راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٢٠٠ - شرح نكوهيدگى ريا
كه در برابر عبادتها و اعمال خود و جز آن پاداش و سپاس مىخواهند.
امّا روايات: آنگاه كه مردى از پيامبر (ص) پرسيد و عرض كرد اى رسول خدا:
نجات در چيست؟ آن حضرت فرمود: «نجات در اين است كه بنده در عبادت خدا مردم را در نظر نگيرد».«٤٥» و حديث آن سه نفر را كه- يكى در راه خدا كشته شد و ديگرى از مال خود صدقه داد و سوّمى قرآن خواند- در كتاب اخلاص نقل كرديم. در اين حديث خداى متعال به هر يك از آن سه نفر مىفرمايد: «دروغ مىگويى قصدت در جنگ اين بود كه بگويند: فلانى شجاع است، و نيّت تو از صدقه دادن اين بود كه بگويند فلانى بخشنده است و قصد تو اين بود كه بگويند: فلانى قارى قرآن است. پيامبر (ص) خبر داد كه آنها ثواب نبردند و رياكارى آنان اعمالشان را هدر داد».«٤٦»
از پيامبر (ص) روايت شده است: «هر كس ريا كند خدا با او ريا كند و هر كس عملى انجام دهد كه ديگران بشنوند خدا او را بدنام و رسوا سازد».«٤٧»
در حديث طولانى ديگر آمده است: «خداى متعال به فرشتگان مىفرمايد: اين بنده در عمل خود مرا قصد نكرده است پس او را در سجّين قرار دهيد».«٤٨»
«٤٥» براى اين حديث ماءخذى نيافتم جز آنچه صدوق (ره ) در امالى خود از رسول خدا (ص ) روايت كرده است انه سئل فيما النجاة غدا؟ پس فرمةود: انما النجاة فى ان لا يخادع اللّه ؟ قال : يعمل بما امر اللّه به ثم يريد غيره فاتقوا اللّه و اجتنبوا الريا فانه شرك باللّه ، انما المرائى يدعى يوم القيامه باربعة اسماء: يا كافر، يا فاجر، يا غادر، يا خاسر، حبط عملك و بطل اجرك و لاخلاق لك اليوم فالتمس اجرك ممن كنت تعمل له پايان سخن پيامبر (ص ).
«٤٦» اين حديث را مسلم و نسائى و ترمذى در (سنن )، ج ٩، ص ٢٣٠ روايت كرده و آن را حسن دانسته ، ابن حبان در صحيح خود نقل كرده ، به الترغيب ، ج ١، ص ٥٢، رجوع كنيد.
«٤٧» اين حديث را بخارى در (صحيح )، ج ٨، ص ١٣٠، از حديث جندب روايت كرده و در آن به جاى راءى )) ((يرائى است .
«٤٨» اين حديث را ابن مبارك در باب زهد روايت كرده و ابن ابى الدنيا در باب اخلاص از طريق او نقل كرده و ابوالشيخ در كتاب العظمة از روايت حمزة بن حبيب به صورت مرسل روايت كرده المغنى و كلينى آن را در كافى ، ج ٢، ص ٢٩٤، به شماره ٧، چنان كه با توضيح كلينى خواهد آمد.