ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢١٤ - خداوند عامل ظلم نيست
مى كردند ) .
توضيح - قوم يهود در عمل به شريعت ، خود سرىها كردند و احترام قانون الهى را بجاى نياوردند ، در نتيجه به سختىها گرفتار شدند . عامل مشقتها و سختيها خودشان بودهاند ، نه خداوند متعال .
٣ - ( مَثَلُ ما يُنْفِقُونَ فِي هذِه الْحَياةِ الدُّنْيا كَمَثَلِ رِيحٍ فِيها صِرٌّ أَصابَتْ حَرْثَ قَوْمٍ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ فَأَهْلَكَتْه وَما ظَلَمَهُمُ الله وَلكِنْ أَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ ) [١] .
( مثل آنچه كه در اين زندگى دنيوى در راه هوى و هوسهاى خود انفاق مى كنند مانند باد زهر آگينى است كه به زراعت مردمى كه به خويشتن ستم ورزيدهاند بوزد و آن را نابود بسازد . خداوند بآنان ظلم نكرده است ، بلكه خودشان بودهاند كه ستم به خويشتن مى ورزيدند ) .
٤ - ( هَلْ يَنْظُرُونَ إِلَّا أَنْ تَأْتِيَهُمُ الْمَلائِكَةُ أَوْ يَأْتِيَ أَمْرُ رَبِّكَ كَذلِكَ فَعَلَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ وَما ظَلَمَهُمُ الله وَلكِنْ كانُوا أَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ ) [٢] .
( آيا مى نگرند و انتظار آن را مى كشند كه فرشتگان به سراغشان بيايند ، يا امر پروردگارت بيايد ، آنان كه پيش از اين تبهكاران بودند ، چنين توقع و انتظارى داشتند . و خداوند بر آنان ظلم نكرد ، بلكه آنان بودند كه به خويشتن ظلم مى ورزيدند ) .
در چهار آيهء فوق عوامل ظلم صريحا به خود مردم تبهكار نسبت داده شده است : ١ - كبر و خودكامگى فرعون و فرعونيان و غوطه ور شدن آنان در لذايذى كه به تيره روزى بينوايان جامعه تمام مى شد .
٢ - از ارزش انداختن قانون و خودسرى در انجام تكليف .
٣ - مصرف كردن مواد اقتصادى كه ركن معيشت جامعه است ، در راه هوى و
[١] آل عمران آيهء ١١٧ .
[٢] النحل آيهء ٣٣ .