ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٥٦ - ٣ - دين حق است

( أَ لَمْ تَرَ أَنَّ الله خَلَقَ السَّماواتِ وَالأَرْضَ بِالْحَقِّ ) [١] .
( آيا نمى بينى خداوند آسمانها و زمين را به حق آفريده است ) .
( وَما خَلَقْنَا السَّماواتِ وَالأَرْضَ وَما بَيْنَهُما إِلَّا بِالْحَقِّ ) [٢] .
( و ما نيافريديم آسمانها و زمين و آنچه را كه ميان آنها است ، مگر به حق ) .
توضيح - از اين آيات پوچى پندارهاى ايده آليستى و نهيليستى بخوبى روشن مى گردد و اثبات مى شود كه دين اسلام به شهادت اساسىترين منابع آن ، واقعيت و حق بودن موجودات هستى را با قاطعانه ترين لحن مطرح مى كند . مكتبهايى كه همهء اديان را به ايده آليسم متهم مى كنند ، يا اطلاع ندارند و يا غرضورزى مى نمايند .
نكتهء بسيار جالبى كه در بكار بردن حق در آيات مورد بحث ديده مى شود ، اينست كه خداوند متعال به بيان اين كه جهان هستى واقعيت دارد ، كفايت نمى كند ، بلكه واقعيت را با مفهوم حق متذكر مى شود ، علت بكار بردن حق در بارهء هستى ، اينست كه نه تنها جهان هستى موجود است ، بلكه واقعيتى شايسته است كه با نظر به فيض عالم الهى به وجود آمده ، بر طبق حكمت برين خداوندى به جريان افتاده است ، و چنانكه در آيات ديگر فرموده است : دستگاه هستى از كوچكترين جزء آن گرفته تا مجموعش از جدّىترين واقعيت كه بازى و بيهودگى راهى به آن ندارد برخوردار است .
٣ - دين حق است :
آيات متعددى در قرآن دين را با عنوان حق توصيف مى كند ، مانند : ( هُوَ الَّذِي أَرْسَلَ رَسُولَه بِالْهُدى وَدِينِ الْحَقِّ ) [٣] .
( او خداوندى است كه رسول خود را با هدايت و دين حق فرستاده است ) .
( وَآمَنُوا بِما نُزِّلَ عَلى مُحَمَّدٍ وَهُوَ الْحَقُّ مِنْ رَبِّهِمْ ) [٤] .

[١] ابراهيم آيهء ١٩ .
[٢] الحجر آيه ٨٥ .
[٣] الصف آيهء ٩ و التوبه آيهء ٣٣ .
[٤] محمد ( ص ) آيهء ٢ .