ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٩ - ٢ - آزادى اساسىترين عنصر پيمان مقدس

سرتاسر تاريخ بشرى مطرح و هر مكتب و متفكرى براى بدست آوردن آن ، انديشه‌ها و تكاپوها به راه انداخته است با اهميت و حياتى بودن براى درك اين عنصر مقتضى است كه بحث مستقلى را بطور اختصار مطرح نماييم :
٢ - آزادى اساسىترين عنصر پيمان مقدس با دقت در تعريف فوق كه براى بيعت ( پيمان مقدس ) متذكر شديم ، بخوبى روشن مى گردد كه بيعت كننده با آزادى و اختيار كامل سرنوشت حيات مادى و معنوى خود را به دست رهبر مى سپارد . كمترين اكراه و اجبارى اگر چه در شكل به ظاهر آزادىنما باشد ، ضدّ حقيقت بيعت است . با بيان روشنتر مى گوئيم : انگيزه و هدف اصلى بيعت در اسلام ، عبارت است از شكوفان ساختن استعدادهاى وجود و تعيين مسير حيات رو به هدف اعلاى هستى كه عبارت است از ورود به جاذبيت شعاع نور الهى . و چنين انگيزه و هدفى هرگز با اكراه و اجبار سازگار نمى باشد .
در قرآن مجيد به الهى بودن اين پيمان تصريح شده است : ( إِنَّ الَّذِينَ يُبايِعُونَكَ إِنَّما يُبايِعُونَ الله ) [١] .
( آنانكه با تو بيعت مى كنند ، در حقيقت با خدا بيعت مى نمايند ) .
اين پيمان مقدس ، پيمانى است كه آدمى با شخصيت بلند گراى خود مى بندد .
در واقع تعهد كننده مى خواهد براى تكاپو در گذرگاه كمال با منبع كمال و محرك اصلى آن پيمان ببندد . اين همان ايده آل اعلاى كمال گرايى است كه كانت وصول بشر را به آن آرزو مى كرد و مى گفت : اگر بشر براى خود مى پذيرفت كه موجود برين كه همهء كمالات اعلا را دارا است ، اعتلاى او را مى خواهد و او بايستى به وسيلهء تربيت صحيح به آن موجود برين نزديك شود ، در آن موقع مى فهميديم كه سطح ترقى و اعتلاى انسانى بكجا مى رسد . آزادى در بستن اين پيمان حياتى در بارهء خود پيامبر اكرم اسلام از روى منابع معتبر اسلامى ثابت شده است .
ديگر از اين آزادى و اختيار مقدس ( نه توجيه شدهء معمولى ) تا آغاز رهبرى

[١] الفتح آيهء ١٠ .