ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٢٨ - دليل تكرار و تأكيد امير المؤمنين ( ع ) در بارهء حق خود
مى كند . امير المؤمنين در خطبهء شقشقيه هم اين مطلب را تصريح فرموده است كه : اما و الَّذى فلق الحبّة و برأ النسمة لو لا حضور الحاضر و قيام الحجّة بوجود النّاصر و ما اخذ اللَّه على العلماء ان لا يقارّوا على كظَّة ظالم و سغب مظلوم لالقيت حبلها على غاربها . . . ( هشيار باشيد ، سوگند به خداوندى كه دانه را شكافت و انسان را آفريد ، اگر مردان حق جو حاضر به كمكم نبودند و اگر با وجود ياور حجت تمام نشده بود و اگر خداوند از دانايان تعهدى بر عدم سكوت در بارهء پرخورى ستمكار و گرسنگى ستمديده نگرفته بود ، مهار اين خلافت را بر دوشش مى انداختم ) . . . حق يك پديدهء طبيعى نيست كه بىنياز از ارادهء انسانى ، جريان واقعى خود را در پيش گيرد و مادامى كه به مزاحم قوىتر برخورد نكرده بوجود خود ادامه بدهد . بلكه حق آن نور پر فروغى است كه از فعاليتهاى فكرى و توجيههاى وجدانى و تكاپوهاى عملى انسانها بر مى افروزد .
بنا بر اين حق بدون حق طلب ، مانند استعداد محض است در نهاد انسانها و يا كلمات در صفحات كتابها كه بدون اقدام آدمى براى به فعليت رسانيدن آن ، منشأ اثرى نمى باشد .
٦ - فو اللَّه ما زلت مدفوعا عن حقّى مستأثرا علىّ منذ قبض اللَّه نبيّه صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم حتّى يوم النّاس هذا ( سوگند به خدا ، از آن هنگام كه خداوند متعال پيامبرش را به پيشگاه خود برده است ، تا امروز كه مردم در اين وضع قرار گرفتهاند ، از حق قانونى خود رانده شدهام و ديگران خود را در قلمرو اختصاصى من مقدم بر من داشتهاند ) .
دليل تكرار و تأكيد امير المؤمنين ( ع ) در بارهء حق خود ممكن است دليل تكرار و تأكيد امير المؤمنين ( ع ) در بارهء حق خود ، روشن نباشد ، لذا مجبوريم كه مسئله را تحت بررسى قرار داده دليل آن را متذكر شويم : مسئله اينست كه سخنان امير المؤمنين ( ع ) در موارد فراوان و اعتقاد اولى مهاجرين و