ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٢٤ - بر لبش قفل است و در دل رازها

تفسير عمومى خطبهء ششم
تفسير عمومى خطبهء ششم ١ ، ٢ ، ٣ ، ٤ - و اللَّه لا اكون كالضّبع تنام على طول اللدّم حتّى يصل اليها طالبها و يختلها راصدها ( سوگند به خدا ، من مانند كفتار نخواهم بود كه در طول هشدارها بخوابد ، تا جوينده اش پيدايش كند و صيادش او را بفريبد و بدامش اندازد ) [١] .
شگفتا عوامل هشدارىهاى آگاهىافزا ، وسيله هائى براى تخدير
شگفتا عوامل هشدارىهاى آگاهىافزا ، وسيله هائى براى تخدير يك بار ديگر با دقت كامل در طبيعت انعطاف پذير بشرى بينديشيم ، انعطاف اين طبيعت شگفت انگيز تا سر حد تناقض كشيده مى شود : اسكنجبين صفرايش را مى افزايد ، روغن بادام شكمش را قبض مى كند از ٢ ٢ عدد ١ را حاصل مى دارد روشنايىها را مزاحم بينايىاش مى انگارد عوامل هشدار دهنده را وسايل تخدير تلقى مى كند بىبند و بارى و رهايى از هر گونه حق و قانون را آزادى انسانى مى نامد و آزادى انسانى را زنجير گرانبار مى پندارد وقيحترين و نابودكننده ترين انعطافهاى طبيعت بشرى ، موقعى بروز مى كند كه عوامل هشدارىهاى آگاهىافزا وسيله هايى براى تخدير او مى گردد طبيعت هستى با تحولات گوناگونى كه دارد ، هشدارهايى براى همهء آگاهان مى دهد كه حيات خود را با آن تحولات تنظيم كنند ، ولى آشكارا مى بينيم كه همين تحولات چونان گهوارهء نرمى كه كودك نوزاد را با حركتش در خواب فرو مى برد ، انسانهاى فراوانى را تخدير نموده ، آنان را به هذيان گويى وادار مى سازد . طبيعت

[١] مى گويند : شكارچى براى گرفتن كفتار به آشيانهء آن حيوان نزديك مى شود و چند بار سنگ يا عصايى را آهسته بزمين مى زند و مى گويد : اطرقى امّ طرّيق خامرى امّ عامر ( اى ام طريق سرت را پايين بيانداز و اى ام عامر در آشيانه ات پنهان شو ) .