ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٧٥ - ٣ - كينه توزى

مهلك تصفيه نمايد .
امير المؤمنين عليه السلام مى فرمايد :
احصد الشّرّ من صدر غيرك بقلعه من صدرك [١] ( شر را از سينهء ديگران با پاك كردن سينهء خود از شر درو كن ) .
در جمله اى ديگر به مالك اشتر دستور مى دهد :
أطلق عن النّاس عقدة كلّ حقد [٢] از درون مردم گره هر گونه كينه را باز و منتفى كن ) .
مسلم است كسى كه خود را در آتش عقده‌هاى كينه توزى درونيش مى سوزد ، نمى تواند عقدهء كينه‌ها را در درون ديگران منتفى سازد در دستورى كه به عبد اللَّه بن عباس ( والى بصره ) فرموده است ، اين جمله ديده مى شود :
و احلل عقدة الخوف عن قلوبهم [٣] ( عقدهء هر وحشت و ترسى را از دلهاى آنان باز كن و مرتفع بساز ) .
اگر خود انسان عقده و انقباضى در دل داشته باشد ، و خود از انسانهائى كه با آنان در ارتباط است در بيم و هراس بوده باشد ، هرگز نمى تواند وحشت و ترس ديگران را مرتفع بسازد ، زيرا همواره با يك قيافهء غير عادى با آنان رو برو خواهد گشت . پس بقول ابو العتاهية :
< شعر > لن يصلح النّاس و أنت فاسد هيهات ما أبعد ما تكابد < / شعر > ( مادامى كه تو فاسد هستى مردم اصلاح نخواهند گشت . [ اگر اصلاح ديگران را با فساد خويشتن بخواهى ] در راه مقصد غير قابل وصول تقلا ميكنى ) .
در دستورات سياسى امير المؤمنين در سرتاسر نهج البلاغه نخستين خطاب و دستور را به تقوى و اصلاح حال خود واليان صادر مى فرمايد .

[١] . ج ٣ شمارهء ١٧٨ ص ٥٠١ .
[٢] . ج ٢ شمارهء ٥٣ ص ٤٢٩ .
[٣] . ج ٢ نامهء شماره ١٨ ص ٣٧٥ .