ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٥٣ - يازده - از نيرومندترين عوامل تصعيد حيات كمالى ، همت عالى است

آن امواج و لذائذ مانع ميشوند .
٣ - تفسير منطقى در بارهء دو مفهوم متقابل « امكان پذير » و « امكان ناپذير » از ضرورىترين شرائط بارور شدن همت عالى انسان است . بدون تحقق اين شرط است كه قدرتها بهدر مى رود و اراده‌ها و تصميمهاى بزرگ بجاى آنكه به نتائج مثبت برسند ، تباه مى گردند ، يعنى ممكن است با داشتن قدرت و ارادهء كافى براى برداشتن گام مؤثر ، امكان پذير را با امكان ناپذير اشتباه كند و گمان كند هدفى را كه در نظر گرفته است ، برتر از قدرت و ارادهء اوست و در نتيجه با تلقين ناتوانى بر خويشتن ، خود را ناتوان بسازد و بالعكس نيز ممكن است ، يعنى با نداشتن قدرت و اراده كافى سراغ هدفى را بگيرد كه خيلى برتر از قدرت و ارادهء او ميباشد ، لذا در هر صورت قدرت و اراده بهدر خواهد رفت . تفسير منطقى دو مفهوم متقابل « امكان پذير » و « امكان ناپذير » امتياز مهم ديگرى را در بر دارد ، اينست كه آدمى را با حدود جبر و اختيار در كارهاى خود نيز آشنا مى سازد و انسان بطور طبيعى از اين آشنائى بسيار با ارزش برخوردار مى گردد .
٤ - عنصر اراده در منتج ساختن همت عالى اساسىترين نقش را بعهده دارد . اگر همهء شرايط و عناصر داشتن همت عالى در يك انسان جمع شوند ، ولى اراده ضعيف باشد ، كارى از آنها بر نخواهد آمد . عنصر اراده بقدرى از اهميت برخوردار است كه هنگامى كه دو كلمهء « همت عالى » را مى شنويم . زودتر از همهء شرايط ديگر ، ارادهء قوى به ذهن ما خطور مى كند . مثلا وقتى كه مى شنويم :
< شعر > همت بلند دار كه مردان روزگار از همت بلند بجائى رسيده اند همت اگر سلسله جنبان شود مور تواند كه سليمان شود < / شعر > آنچه كه فورا به ذهن ما تبادر مى كند ، ارادهء بلند است و براى شناخت مفهوم و شرايط بارور شدن همت ، احتياج به تحليل و توضيح مشروح احساس