ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٣٠ - پنج - از خود براى خود برخوردار شويد

خود شناسى شديدا مورد تأكيد قرار گرفته است . در آياتى از قرآن مجيد لزوم شناخت خويشتن و خود سازى چنين آمده است كه : ( يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا عَلَيْكُمْ أَنْفُسَكُمْ لا يَضُرُّكُمْ مَنْ ضَلَّ إِذَا اهْتَدَيْتُمْ ) [١] ( اى مردمى كه ايمان آورده‌ايد ، بر شما باد نفس خودتان شناخت و ساختن و حفظ آن از عوامل تباه كننده و هنگامى كه شما هدايت شديد ، كسى كه گمراه شده است بشما ضررى نخواهد زد ) .
( سَنُرِيهِمْ آياتِنا فِي الآفاقِ وَفِي أَنْفُسِهِمْ ) [٢] ( ما آيات خود را در جهان برون ذاتى و نفسهاى آنان به آنان نشان خواهيم داد ) .
( وَفِي الأَرْضِ آياتٌ لِلْمُوقِنِينَ . وَفِي أَنْفُسِكُمْ أَ فَلا تُبْصِرُونَ ) [٣] ( و در روى زمين آياتى است براى مردمى كه از يقين برخوردارند و براى شما آياتى است در نفسهاى خودتان آيا نمى بينيد ) .
آيات فوق هم ضرورت شناخت خويشتن را مورد تأكيد قرار مى دهند و هم ساختن آنرا . آيهء اول دستور صريح به ارشاد و ساختن خويشتن مى دهد و انسان را از وسوسه انگيزى آن كسانى كه به گمراهى افتاده‌اند ، بر حذر مى دارد . آيه چنين دستور مى دهد كه شما در شناخت و ساختن خويشتن كوشا باشيد و ضلالت و تباهى هيچكس نبايد سد راه خودسازى شما باشد . احاديثى كه در شناخت خويشتن آمده است ، فوق حد تواتر است . ما فقط بعنوان نمونه برخى از آنها را متذكر مى شويم : ١ - من عرف نفسه فقد عرف ربّه [٤] ( كسى كه خود را شناخت ، قطعا خدايش را شناخته است ) .
اين روايت كه از حضرت رسول ( ص ) نقل شده است ، همواره مورد

[١] . المائده آيهء ١٠٥ .
[٢] . فصلت آيهء ٥٣ .
[٣] . الذاريات آيات ٢٠ و ٢١ .
[٤] . البحار ٢ - ٣٢ .