منهج اليقين (شرح نامه امام صادق عليه السلام به شيعيان) - گلستانه، سید علاء الدین - الصفحة ٦٦ - ٢ تقيّه در منابع اهل سنّت

و السنن تِرمِذى و نسايى و موطّأ مالك و جامع الاصول ابن اثير، مذكور است كه عبد اللَّه بن محمّد بن ابى بكر به عبد اللَّه بن عمر گفت كه عايشه روايت نموده كه حضرت پيغمبر صلى الله عليه و آله به عايشه خطاب كرده، فرموده كه: آيا نمى‌بينى كه قوم تو، وقتى كه خانه كعبه را تجديد مى‌كردند، از قواعدى كه حضرت ابراهيم عليه السلام بناى خانه را بر آن گذاشته، كمتر كردند؟ پس عايشه گفت يا رسول اللَّه! چرا به نحوى كه حضرت ابراهيم بنا فرموده بود، رد نمى‌كنيد و مبناى خانه را بر قواعد ابراهيم عليه السلام نمى‌گذاريد؟ حضرت فرمود كه: اگر نه آن بود كه قوم تو قريب العهد به كفرند، مى‌كردم. پس عبد اللَّه گفت كه: ترك كردن حضرت پيغمبر صلى الله عليه و آله اسلامِ دو رُكن را كه در پهلوى حجر حضرت اسماعيل است، از اين جهت بوده كه خانه، موافق بناى حضرت ابراهيم عليه السلام نيست.[١] و در روايت ديگر كه مسلم و بخارى روايت كرده‌اند، مذكور است كه عايشه پرسيد كه: ديوار خانه از جمله خانه است؟ حضرت فرمود كه: بلى. عايشه گفت كه: چرا داخل خانه نكرده‌اند؟

فرمود: خرجى ايشان، كمى كرد. عايشه گفت: چرا درِ خانه از زمين، مرتفع است؟ فرمود كه: قوم تو، از براى آن در را مرتفع ساختند كه هر كس را خواهند، داخلِ خانه كنند و هر كه را نخواهند، نكنند؛ و اگر نه آن بود كه قوم تو قريب العهدند به جاهليت و من مى‌ترسم كه دل‌هاى ايشان، انكار نمايد داخل ساختن ديوار را در خانه و مساوى ساختن درِ خانه را با زمين، هر آينه، چنين مى‌كردم.[٢] و در روايتى ديگر كه بخارى ذكر كرده، چنين است كه: اگر نه قوم تو قريب العهد به جاهليت بودند، مى‌فرمودم كه خانه را منهدم مى‌ساختند و داخل مى‌ساختم در خانه، آنچه بيرون انداخته‌اند و درِ خانه را به زمين، مُلصق مى‌ساختم و دو در از براى خانه مقرّر مى‌كردم: يكى شرقى و يكى غربى، و مى‌رسانيدم اساس خانه را به اساسى كه حضرت ابراهيم قرار داده بود.[٣] و از تتمّه اين روايت، ظاهر مى‌شود كه: از طرف حِجر حضرت اسماعيل عليه السلام، به قدرِ شش ذرع از خانه كعبه بيرون افتاده، و آنچه در بعضى احاديث اهل بيت عليهم السلام وارد شده كه حِجر، داخل خانه‌

[١]. صحيح البخارى، ج ٢، ص ١٧٩( كتاب الحج) و ج ٤، ص ١٧٨( كتاب بدء الخلق، باب الأنبياء) و ج ٦، ص ٢٤؛ صحيح مسلم، ج ٢، ص ٩٦٩، ح ٣٩٩( كتاب الحج)؛ السنن الترمذى، ج ٣، ص ٢٢٤( كتاب الحج: ح ٨٧٥)؛ الموطّأ، ج ١، ص ٣٦٣( كتاب الحج، ح ١١٠٤)؛ سنن النسائى، ج ٥، ص ٢١٤( باب بناء الكعبة)؛ جامع الاصول، ج ٩، ص ٢٩٤، ح ٦٩٠٧.