منهج اليقين (شرح نامه امام صادق عليه السلام به شيعيان) - گلستانه، سید علاء الدین - الصفحة ٨٧ - پرهيز از دروغ

و از آن حضرت، روايت كرده: سزوارْ آن است كه كسى كه مسلمان باشد، اجتناب و پرهيز نمايد از برادرى كردن با كذّاب؛ زيرا كه دروغ گفتن، باعث آن مى‌شود كه سخن راست را از او قبول نتوان كرد.[١] و از حضرت امام جعفر صادق عليه السلام روايت كرده كه فرمود: از جمله چيزهايى كه خداى تعالى بر دروغگويان مسلّط ساخته، نسيان و فراموشى است.[٢] و از آن حضرت، روايت كرده كه فرمود كه: كذّاب، هلاك مى‌شود به بيّنات، و اتباعِ او هلاك مى‌شود به شبهات.[٣] زيرا كه كذّاب مى‌داند كه آنچه گفته، باطل است و اين معنى بر ايشان، ظاهر نيست.

و ابن بابويه قدس سره در كتاب علل الشرائع، از حضرت امام جعفر صادق عليه السلام روايت نقل كرده كه فرموده كه: آدمى، يك دروغ مى‌گويد و به سبب آن، توفيقِ نماز شب نمى‌يابد و از نماز شب كه محروم شد، از روزى محروم مى‌شود.[٤] و كلينى رحمه الله از عبد الرّحمان بن الحجّاج روايت كرده كه: گفتم به حضرت امام جعفر صادق عليه السلام كه: كذّاب، آن است كه در يك چيزى دروغ بگويد؟ حضرت فرمود كه: نه. هيچ كس نيست كه از او، دروغ سر نزند و كذّاب، آن است كه عادت به دروغ كرده باشد.[٥] و از آن حضرت، روايت كرده كه: سخن، سه قِسم مى‌باشد: راست و دروغ و [براى‌] اصلاح ميانه مردم. شخصى گفت: جعلت فداك! اصلاح ميانه مردم، كدام است؟ فرمود: آن است كه از كسى در باب شخصى، سخنى شنيده باشى و به آن شخص رسيده باشد و او را بد آمده باشد، و چون تو به آن شخص برخورى، بگويى: از فلان كس شنيدم كه درباره تو، چنين و چنين، سخنان خوب مى‌گفت.[٦] و از حسن صيقل، روايت كرده كه: گفتم به حضرت ابى عبداللَّه عليه السلام كه از حضرت امام محمّد باقر عليه السلام روايتى به ما رسيده كه در باب قول حضرت يوسف عليه السلام كه: «أَيَّتُهَا الْعِيرُ إِنَّكُمْ لَسارِقُونَ»[٧]؛ يعنى: «اى كاروانيان! به درستى كه شما دزدانيد»، فرموده كه: واللَّه كه ايشان،

[١]. همان، ص ٣٤١، ح ١٤.