از براى ايشان نكند. پس خداى تعالى، او را عاقّ پدر و مادر بنويسد. و گاه باشد كه كسى در ايّام حيات ايشان، عاق و بدْسلوك باشد و بعد از آن كه بميرند، قرضِ ايشان را ادا كند و براى ايشان، استغفار كند. پس خداى تعالى، او را بارّ و نيكوكار بنويسد.[١] و از حضرت امام جعفر صادق عليه السلام روايت كرده كه فرمود: چه چيز مانع مى‌شود شما را از نيكى كردن با پدر و مادر، خواه در حيات، و خواه بعد از وفات، به آن كه نماز از براى ايشان بكنيد و تصدّق و حج و روزه از براى ايشان به جا آوريد تا خداى تعالى، ثواب آن عبادات را به ايشان رسانَد و مثل آن ثواب، به آن شخص كه عبادت به جاى آورده، بدهد، پس به سبب احسان و صِله‌اى كه نسبت به ايشان كرده، خيرِ بسيار به او رسانَد؟[٢] و از آن حضرت، روايت كرده كه فرمود: مردى به خدمت حضرت پيغمبر صلى الله عليه و آله آمده، گفت:

نشاط و رغبت به جهاد، در طبع من جاى دارد. حضرت فرمود كه: برو به جهاد فى سبيل اللَّه، كه اگر كشته شوى، در پيش خداى تعالى، زنده خواهى بود و روزى به تو خواهد داد، و اگر بميرى، اجر تو بر خداى- عزَّ و جلَّ- خواهد بود، و اگر برگردى، بيرون مى‌آيى از گناه، مثل روزى كه از مادر متولّد شده‌اى. گفت: يا رسول اللَّه! پدر و مادرى پير دارم و مى‌گويند: «ما را به تو انسى هست» و راضى نمى‌شوند به آن كه من از پيش ايشان، بيرون روم. حضرت فرمود كه: با پدر و مادر خود باش كه به حقّ آن كسى كه جان من به دست اوست كه انس تو به ايشان، يك شبانه روز، بهتر است از جهاد يك‌ساله.[٣] و از آن حضرت، روايت كرده كه فرمود: مردى به خدمت حضرت پيغمبر صلى الله عليه و آله آمد و گفت: يا رسول اللَّه! احسان و نيكويى با كه بكنم؟ فرمود: با مادرت. گفت: ديگر با كى؟ فرمود: با مادرت.

گفت: ديگر با كى؟ فرمود: با مادرت. گفت: ديگر با كى؟ فرمود: با پدرت.[٤] و بدان كه علما گفته‌اند كه: هر چيز كه حرام باشد كه كسى نسبت به بيگانه به جاى آرد، از اهانت و سخنان [بد] و غير اينها، البتّه نسبت به پدر و مادر هم حرام است، و هر چه براى ديگران واجب است، براى ايشان نيز واجب است.

و چند چيز هست كه مخصوص ايشان است و شيخ شهيد رحمه الله در قواعد ذكر كرده كه از آن جمله، يكى آن است كه سفر مباح، بى رخصت ايشان، جايز نيست و همچنين سفر سنّت. و بعضى گفته‌اند

[١]. همان، ص ١٦٣، ح ٢١.