منهج اليقين (شرح نامه امام صادق عليه السلام به شيعيان) - گلستانه، سید علاء الدین - الصفحة ٢٠ - آثار

مؤلّف، پس از تأليف اين سه جلد، به شرح صغير خود، موسوم به بهجةالحدائق، پرداخته است.[١]

اين شرح، تا كنون به چاپ نرسيده و سيزده نسخه از آن، شناسايى گرديده است.[٢] سرآغاز اين شرح، چنين است: «الحمد للَّه‌الّذى رفع لنا أعلام المجد بولاء حامل لواء الحمد».

٢. بهجة الحدائق (شرح نهج البلاغة)، به عربى. اين اثر، شرح كوتاه گلستانه بر نهج البلاغة است. او اين شرح را بعد از حدائق الحقائق، نگاشته و قِسم اوّل آن را- كه شرح ١٧٦ خطبه را شامل مى‌شود- در نوزدهم ربيع اوّل ١٠٩٢ به پايان برده است.[٣] سرآغاز آن چنين است: «الحمد للَّه الّذى أبلج نهج البلاغة فى مناهج البلاغ ليكون للمستبصرين علما».

اين شرح نيز تاكنون به چاپ نرسيده و هفت نسخه از آن، شناسايى گرديده است.[٤]

مرحوم على‌اكبر غفّارى، در حواشى جلد هفتاد و چهارم بحار الأنوار، از اين شرح، استفاده نموده است.[٥] همچنين در برخى از نسخه‌هاى چاپى نهج البلاغة، ترجمه لغات، از اين شرح نقل شده است.[٦] ٣. شرح الخطبة الشقشقية. گويا بخشى از حدائق الحقائق وى كه شرح نهج البلاغة است.[٧] ٤. شرح خطبه همّام‌[٨]. شرح مفصّلى است بر خطبه همّام. مولّف، اين شرح را در ضمن كتابش روضة العرفاء فى شرح الأسماء الحسنى، درج نموده است.

٥. منهج اليقين. كتاب حاضر، كه بعد از اين، درباره آن توضيح خواهيم داد.

٦. روضة العرفا و دوحة العلماء فى شرح الأسماء الحسنى،[٩] به عربى. اين كتاب با عنوان كاشف الأسماء، با نام مؤلّف ديگرى به چاپ رسيده است.[١٠]

[١]. ر. ك: فهرست نسخه‌هاى خطى كتاب‌خانه سپه‌سالار، ج ٢، ص ٦٠؛ الذريعة، ج ٣، ص ١٦١ و ج ٦، ص ٢٨٤ و ج ١٤، ص ١٤٥؛ التراث العربى، ج ٢، ٣٨١؛ كشف الحجب و الأستار، سيّد اعجاز حسين، ص ١٩٣.