فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ١٤٠ - بخش اول كليات
فكر و ذهنى فرشته مىخواهد كه به اين سؤال اسرارآميز پاسخى شافى و كافى بدهد.
اگر آدم ابوالبشر دهها بار حج خانه خدا به جا آورد [١] و براى تشرف به اين سرزمين پا را برهنه نمود [٢] به خاطر دستيابى به گنجهاى نهان، بركات بىپايان و اسرار و رموز وصفناپذير اين سرزمين بوده است.
اگر جبرئيل فرشته مخصوص وحى الهى به آدم مناسك اين سرزمين و نحوه پانهادن، راه رفتن و پاس داشتن حرمت آن را تعليم نمىداد [٣] هم او نيز توان اداى حق «حرم» را نداشت.
چرا ابليس پس از گذشت ماجراى «گندم»، «بهشت» و «حبوط» اين بار در مسير حرم بر آدم آشكار گشت و ناگزير از عرضه خويش گرديد؟ [٤] .
آيا اين خود شباهت موقعيت بهشت و موقعيت حرم را نمىرساند كه محروميت از بركات و فيوضات حرم به همان اندازه براى ابليس اهميت دارد كه خروج آدم از بهشت براى او مقصد و هدف بود.
هيكل بيت معمور را آدم نساخت، بلكه با راهنمايى جبرئيل بر او كشف گرديد [٥] حجر الانوار نيز هرگز سياهى اعمال انسانها را با خود نداشت و از شير هم سفيدتر بود. [٦] او مىبايست پس از انجام مناسك در اين سرزمين مقدس عهد خود را با خدا تجديد نمايد و خود را با سرشك زلال استغفار پاكتر از گذشته سازد.
آدم كه از دستيابى به آن همه بركات و فيوضات «حرم» شگفت زده شده بود از خداوند خواست كه آن را از ذريهاش دريغ ندارد و اين دعا، مستجاب گرديد. [٧]
نوح با كشتى خود بر بيت طواف نمود تا بر جودى استقرار يافت [٨] چون كه بيت، عتيق بود و در آب، غرق نگرديد [٩] تا يك بار ديگر ناجى انسانها از غرقاب هلاك باشد.
هود و صالح نيز به كرّات از بركات حرم تنعم گشتند و پا بر اين خان نعمت بيكران الهى نهادند [١٠] و ديگر پيامبران خدا هر كدام به نوبه خود از آن بهرهها گرفتند و ره به نهانگاه اسرار آن يافتند و به معرفت خويش افزودند. [١١]
[١] . وسائل الشيعه، ج ١٣ ص ٢٠٨ چ اسلاميه.
[٢] . همان، ج ٩٩ ص ٤٠.
[٣] . اصول كافى، ج ٤ ص ١٩١.
[٤] . علل الشرايع، ج ١ ص ٤٠٠.
[٥] . بحار الانوار، ج ١١ ص ١٩٤.
[٦] . وسائل الشيعه، ج ١١ ص ٢٣٦ چ اسلاميه.
[٧] . پيشين، ص ١٨٠.
[٨] . تفسير على بن ابراهيم قمى، ج ١ ص ٢٢٦.
[٩] . پيشين، ص ٣١٢.
[١٠] . مسند احمد بن حنبل، ج ١ ص ٣١٢.
[١١] . وسائل الشيعه، ج ١١ ص ٢٧٤ چ اسلاميه.