همين اختلاف نشأت گرفته از خصلتهاى بد در زندگى اجتماعى، موجب گرديد كه خداوند براى بازگرداندن جوامع بشرى به امت واحده كه حالت نخستين آن بود، انبياء را برانگيزاند تا در پرتو تعاليم آسمانى آنان بشريت از رهگذر وحدت بزرگ (أُمَّةً وَاحِدَةً)، راه تكامل را سريعتر بپيمايد و در اين مسير پرمخاطره هدايت شود.

قرآن در اين زمينه به صراحت مى‌گويد:

(كٰانَ اَلنّٰاسُ أُمَّةً وٰاحِدَةً فَبَعَثَ الله اَلنَّبِيِّينَ مُبَشِّرِينَ وَ مُنْذِرِينَ وَ أَنْزَلَ مَعَهُمُ اَلْكِتٰابَ بِالْحَقِّ لِيَحْكُمَ بَيْنَ اَلنّٰاسِ فِيمَا اِخْتَلَفُوا فِيهِ وَ مَا اِخْتَلَفَ فِيهِ إِلاَّ اَلَّذِينَ أُوتُوهُ مِنْ بَعْدِ مٰا جٰاءَتْهُمُ اَلْبَيِّنٰاتُ بَغْياً بَيْنَهُمْ‌) ١ .

مردم يك امت بودند، خدا پيامبران را نويد دهنده و بيم‌رسان فرستاد و كتابهاى به حق بر آنها نازل كرد تا ميان مردم درباره آن چيزها كه اختلاف كردند داورى كنند. درباره دين اختلاف نكردند مگر كسانى كه آن را گرفتند و با وجود دريافت مشعلهاى هدايت، از روى ظلم بدان گرفتار شدند.

در بينش قرآنى اختلاف از ظلمهاست، و ظلمها نيز در عمل بر اثر پديده اجتماعى افزون‌طلبى و استخدام موجودات و انسانهاى ديگر به وجود آمد. ولى فطرت و روح و فكر و هدف مشترك آدمى همواره جامعه بشرى را به همگونى و وحدت فرا مى‌خواند و از اين رو جايگاه رسالت همه انبياء نيز كه فطرت و فكر و خواسته مردم بود، يكسان بوده و همه پيامبران به يك دين و يك راه و يك مقصد دعوت مى‌نمودند.

(شَرَعَ لَكُمْ مِنَ اَلدِّينِ مٰا وَصّٰى بِهِ نُوحاً وَ اَلَّذِي أَوْحَيْنٰا إِلَيْكَ وَ مٰا وَصَّيْنٰا بِهِ إِبْرٰاهِيمَ وَ مُوسىٰ وَ عِيسىٰ أَنْ أَقِيمُوا اَلدِّينَ وَ لاٰ تَتَفَرَّقُوا فِيهِ‌) [٢] .

براى شما از دين، همان را تشريح كرد كه قبلاً به نوح توصيه شده بود.

و آنچه كه به تو اى پيامبر وحى كرديم و آنچه كه به ابراهيم و موسى و عيسى توصيه شد كه دين را بپا داريد و در آن پراكنده نشويد.

[١] بقره: ٢١٣

[٢] شورى: ١٣.