فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ٣٤٨ - مبحث دوم انواع تولد جامع١٧٢٨ سياسى جديد
موجوديت اين دولت جديد گره خورده بود، مورد شناسائى قرار گرفت، و ناظران سياسى جريان را به صورت يك امر طبيعى تلقى كردند، و دولتهاى معترض نيز به تدريج به وضعيت تحميلى خو گرفتند و سرانجام پس از يك چنين تمهيدات و در چنين شرايطى، تأسيس دولت اسرائيل توسط سازمان ملل متحد اعلام مىگردد.
و در بسيارى از موارد نيز، با وجود اينكه تغيير قدرت در كشورى به طور مردمى و قانونى و مشروع به وجود مىآيد، و بر اثر يك انقلاب ريشهاى و مردمى، دولت جديدى پا به عرصه وجود مىگذارد، دولتهاى قديمى به لحاظ منافع خود از شناسائى چنين دولت انقلابى و مردمى خوددارى مىكنند [١] .
در روند عمل شناسائى، گاه ثبات سياسى دولت جديد نيز بعنوان يك ملاك، در عمل شناسائى مورد استناد قرار نمىگيرد، و عملاً شناسائى دولت جديد، تابع سياستهاى روزمره دولتها و بر اساس منافع و مصالح، مورد ارزيابى قرار مىگيرد.
سياسى كردن عمل شناسائى از اين نظر قابل قبول است كه اظهار نظر در مورد مشروعيت دولتها، خارج از قلمرو اراده دولتهاى قديمى بوده و امرى صددرصد مربوط به وضعيت داخلى مردم دولت جديد و مغاير با اصل حاكميت دولتهاست.
بىشك شناسائى به معنى اعلام موجوديت و صرف مفروض الوجود گرفتن، يك عمل صددرصد سياسى است كه تابع مصالح و منافع دولتهاى قديمى است.
در صورتى كه اگر بر اساس ماده يك منشور سازمان ملل متحد، اصل گسترش روابط دوستانه را بعنوان يك قاعده حقوقى مبنا قرار دهيم، شناسائى را در مورد دولت جديدى كه واجد عناصر مشروعيت است، بايد الزامى و يك امر حقوقى بدانيم و شناسائى دولت جديدى را كه شرايط لازم براى مشروعيت را فاقد است، عملى غير قانونى و مردود بشماريم.
با اين حال، دكترين حاكم و روند شناسائى دولتها، نظريه شناسائى بر اساس ثبات
[١] . در ١٩٠٧ م، ٥ كشور امريكاى مركزى قراردادى بين خود منعقد نمودند كه بر اساس آن موظف بودند هيچكدام از حكومتهائى را كه بر اثر انقلاب و تغيير قانون اساسى روى كار مىآمدند، مورد شناسائى قرار ندهند. ايالات متحده امريكا سالها بر اين رويه عمل مىكرد، ولى در عين حال كندى حكومت جديد السالوادور را به مجرد تشكيل، به رسميت شناخت و از شناسائى كوبا و پرو سرباز زد.