فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ٤١٩ - ٢ ستمگرى و ستمپذيرى

(فَتِلْكَ بُيُوتُهُمْ خ [١] [٦] [٤] [٨] ;اوِيَةً بِمٰا ظَلَمُوا) ١ و راه بازگشت را به روى انسان مى‌بندد (يَوْمَ لاٰ يَنْفَعُ اَلظّٰالِمِينَ مَعْذِرَتُهُمْ‌) [٢] و هيچ چيزى نمى‌تواند خلأهاى ناشى از ظلم را پر كند (وَ لَوْ أَنَّ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا مٰا فِي اَلْأَرْضِ جَمِيعاً وَ مِثْلَهُ مَعَهُ لاَفْتَدَوْا بِهِ مِنْ سُوءِ اَلْعَذٰابِ يَوْمَ اَلْقِيٰامَةِ وَ بَدٰا لَهُمْ مِنَ الله مٰا لَمْ يَكُونُوا يَحْتَسِبُونَ‌) [٣] و خداوند هرگز بدى و ستم به بندگانش روا نمى‌دارد، اين، خود انسان است با ظلم زمينه پديده‌هاى نامطلوب و ستم به خويشتن را فراهم (مى‌آورد فَمٰا كٰانَ الله لِيَظْلِمَهُمْ وَ لٰكِنْ كٰانُوا أَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ‌)٤ و ستمديده همواره اين حق را دارد كه با تمام قدرت براى رهائى خود و دادخواهى از ستمگر قيام نمايد (لاٰ يُحِبُّ الله اَلْجَهْرَ بِالسُّوءِ مِنَ اَلْقَوْلِ إِلاّٰ مَنْ ظُلِمَ‌) [٥] و براى انسان روزى فرا خواهد رسيد كه در آن ستمى نخواهد بود (فَالْيَوْمَ لاٰ تُظْلَمُ نَفْسٌ شَيْئاً)٦ و خداوند از هر نوع ظلمى پيراسته است (وَ مَا الله يُرِيدُ ظُلْماً لِلْعِبٰادِ) [٧] و ستمديدگى از وسائل دفاع مشروع است (و لَمَنِ اِنْتَصَرَ بَعْدَ ظُلْمِهِ فَأُولٰئِكَ مٰا عَلَيْهِمْ مِنْ سَبِيلٍ‌)٨ و ستمگر هرگز به پيروزى سعادتمندانه نمى‌رسد (إِنَّهُ لاٰ يُفْلِحُ اَلظّٰالِمُونَ‌) [٩] و تجاوز به ستمگر از موارد تجاوز نامشروع نيست (فَلاٰ عُدْوٰانَ إِلاّٰ عَلَى اَلظّٰالِمِينَ‌) [١٠] و سرانجام ستمگران تنها مى‌مانند (وَ مٰا لِلظّٰالِمِينَ مِنْ أَنْصٰارٍ) [١١] و سرانجام ستم‌پيشه‌گان عبرت‌انگيز است (فَانْظُرْ كَيْفَ كٰانَ عٰاقِبَةُ اَلظّٰالِمِينَ‌) [١٢] و خداوند هرگز از اعمال ستمكاران غافل نيست

[١] . نمل: ٥٢ اين است خانه‌هاى آنها كه خالى و بى‌صاحب مانده چون ستم كردند)

[٢] غافر: ٥٢ (روزى فرا مى‌رسد كه ديگر عذرخواهى و پشيمانى نيز براى ستمكاران سودى ندارد).

[٣] زمر: ٤٧ (هرگاه ظالمان، همه زمين و همانند آن را با آن در اختيار داشتند و مى‌خواستند آن را در ازاى نجاتشان جان بها قرار دهند...).

[٤] توبه: ٧٠ (پس خدا نيست كه به آنان ظلم روا مى‌دارد بلكه اين، خود آنها هستند كه بر خويشتن ستم مى‌رانند).

[٥] نساء: ١٤٨ (خداوند بدگوئى را دوست نمى‌دارد مگر از كسى كه بر او ستم رفته باشد).

[٦] يس: ٥٤ (پس اين روزى است كه هيچ جانى مورد ستم قرار نمى‌گيرد).

[٧] غافر: ٣١ (خداوند هرگز اراده ستم بر بندگانش را ندارد).

[٨] شورى: ٤١ (كسانى كه پس از ستمديدگى براى پيروزى قيام و اقدام مى‌كنند، كسى را سلطه‌اى بر آنان نيست).

[٩] انعام: ١٣٥ (بى‌شك ستمگران هرگز پيروز و سعادتمند نمى‌شوند).

[١٠] بقره: ١٩٣ (جز بر ستمكارى تجاوز روا نيست).

[١١] مائده: ٧٢ (ستمكاران ياور نخواهند داشت).

[١٢] قصص: ٤٠ (بنگر كه سرانجام كار ظالمان چگونه بوده است).