فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ٢٠٣ - امت، شكل تكامليافت١٧٢٨ ملت
آيات و نشانهها و دلائل وجود خدا آفرينش آسمانها و زمين و اختلاف و دگرگونى زبانها و رنگها و شكلهاى شماست كه در آنها براى جهانيان عبرتى هست).
و نيز از اختلافات قبيلهاى و نژادى بعنوان عامل و موجب تشديد وحدت و علائق حيات اجتماعى و تعاون جامعه بشرى ياد مىكند، و در سوره حجرات مىگويد:
(يٰا أَيُّهَا اَلنّٰاسُ إِنّٰا خَلَقْنٰاكُمْ مِنْ ذَكَرٍ وَ أُنْثىٰ وَ جَعَلْنٰاكُمْ شُعُوباً وَ قَبٰائِلَ لِتَعٰارَفُوا) ١ (هان اى مردم ما شما را از دو جنس مرد و زن آفريديم و شما را به صورت ملتها و قبائل گوناگون و متعدد قرار داديم تا با يكديگر تفاهم و تعارف و تعاون شايسته مقام انسانى را بازيابيد).
قرآن، حتى فلسفه اختلاف سطح زندگى طبقات مردم را توجيه و تفسير مىكند تا بعنوان عامل تمايز و برترى تبعيض مورد سوء استفاده قرار نگيرد.
(نَحْنُ قَسَمْنٰا بَيْنَهُمْ مَعِيشَتَهُمْ فِي اَلْحَيٰاةِ اَلدُّنْيٰا وَ رَفَعْنٰا بَعْضَهُمْ فَوْقَ بَعْضٍ دَرَجٰاتٍ لِيَتَّخِذَ بَعْضُهُمْ بَعْضاً سُخْرِيًّا وَ رَحْمَتُ رَبِّكَ خَيْرٌ مِمّٰا يَجْمَعُونَ) [٢] (ما بهرهها و روزيهاى مردم را در ميانشان توزيع كرديم و برخى را بر برخى ديگر رتبه و برترى بخشيديم، سرانجام برخى از آنان برخى ديگر را به مزدورى و استثمار (و يا به استهزاء) گرفتند. ولى موهبتها و رحمتهاى پروردگارت بهتر از ثروتى است كه آنان گرد مىآورند).
و از سوى ديگر، تمايز جنسى را نيز مايه اختلاف در جنبههاى انسانى نمىشمارد و آنان را كه از خبر دختردار شدن، غبار غم بر سر مىافشاندند، مورد توبيخ قرار مىدهد:
(وَ إِذٰا بُشِّرَ أَحَدُهُمْ بِمٰا ضَرَبَ لِلرَّحْمٰنِ مَثَلاً ظَلَّ وَجْهُهُ مُسْوَدًّا وَ هُوَ كَظِيمٌ) [٣] (وقتى يكى از آنان را به چيزى مژده دهند كه همانند آن را به خداوند بخشاينده نسبت دادهاند، چهرهاش سياه و شديدا خشمگين مىشود).
قرآن، در يك فرصت ديگر، آنجا كه مىخواهد ارزشهاى مادى و ظواهر دنيوى را در برابر زندگانى شرافتمندانه انسانى و حيات جاودانى ابدى مورد ارزيابى قرار دهد، يك بار ديگر اين حقيقت را اعلام مىدارد كه:
[١] حجرات: ١٣
[٢] زخرف: ٣٢.
[٣] زخرف: ١٧.