فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ١٨٤ - مبحث اول جمعيت - ملت - امت

فصل دوم عناصر و عوامل تشكيل دهنده كشور

مبحث اول: جمعيت - ملت - امت

كشور - دولت، با هر نوع تعريفى كه ارائه شود، بى‌شك عمده‌ترين عنصر تشكيل دهنده آن، جمعيت متشكل از افراد بشر است كه از آن به ملت تعبير مى‌شود.

ملت عبارت از جمعيتى از افراد بشر است كه پيوندى مادى و معنوى آنها را به هم پيوسته و به زندگى مشترك در سرزمينى معين واداشته است. به عبارت ديگر، جمعيتى كه با نوعى رابطه سياسى و حقوقى (مادى و معنوى) در نظام واحدى زندگى مى‌كنند ملت ناميده مى‌شوند.

همين پيوند و رابطه سياسى است كه از بعد سياسى افراد و جمعيت را به دولت مرتبط مى‌سازد و از بعد حقوقى پايه تابعيت [١] قرار مى‌گيرد.

بر اساس سياسى بودن پيوند مزبور، اختيار تعيين حدود مليت و مشخصات آن به دولت سپرده مى‌شود، و از قلمرو اختيارات فردى خارج مى‌گردد. و بدين ترتيب دولت آزادى كامل مى‌يابد كه «مليت» انتخابى خود را، به فرد يا افرادى تحميل و در مقابل درخواست مليت فرد يا افرادى، آنها را جزء ملت خود بداند.

ولى از آنجا كه اعطاى چنين حق بى‌حد و حصرى به دولت، مفاسد زياد و زيانهاى حقوقى در بر داشت، حق مزبور از نظر حقوقى، بر پايه يكى از دو اساس

[١] . رجوع شود به حقوق اقليتها از همين قلم، ص ٢٥ و بنيادهاى اصيل مليت از همين قلم، ص ٩٧.