ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٥٠ - ده - يكى از بزرگترين و درخشانترين جلوههاى تصعيد حيات كمالى ميزان قرار دادن خويشتن در ارتباط با ديگر انسانها است

ميزانى براى رفتار خود از آن قوانين اتخاذ نمى كنند . و همچنين اين ميزان نمى تواند بر مبناى خواسته‌ها و اميال و هواهاى نفسانى و خود خواهىهاى تجاوزگر قرار داده شود ، زيرا بديهى است كه همهء اين امور مختل كنندهء موازين و ملاكهاى صحيح مى باشند ، پس چگونه مى توانند ميزان واقعى ميان انسانها در تصعيد حيات كمالى بوده باشند . بنا بر اين ، ميزان شايسته با نظر به آن واقعياتى كه در حسابگرى خود بر مبناى آنها كار سنجش را انجام خواهد داد من خود انسان است ، ولى نه بدانجهت كه فقط من و ذات انسان است ، بلكه بدانجهت كه با برخوردارى از تهذيب و تزكيه ، با خويشتن آشنا شده و نيكىها و بديها و زشتىها و زيباييهاى خود را در قلمرو حيات تصعيد شده شناخته است .
البته اين ميزان ( خود يا من ) داراى درجات عالى و دانى است و آنچه را كه ما گفتيم : حد عالى ميزان گيرى ميباشد كه قابل بوجود آمدن و بهره بردارى براى هر كسى است كه بخواهد در صدد تصعيد حيات خود بر آيد .
امير المؤمنين عليه السلام مى فرمايد :
يا بنىّ اجعل نفسك ميزانا فيما بينك و بين غيرك فأحبب لغيرك ما تحبّ لنفسك ، و اكره له ما تكره لها ، و لا تظلم كما لا تحبّ أن تظلم . ، و أحسن كما تحبّ أن يحسن أليك و استقبح من نفسك ما تستقبحه من غيرك ، و ارض من النّاس بما ترضاه لهم من نفسك [١] ( فرزندم ، خويشتن را ما بين خود و ديگران ميزان قرار بده و براى ديگران همان را بپسند كه بر خويشتن مى پسندى و از آنچه كه از ديگران كراهت دارى و براى تو ناخوشايند است ، از خويشتن نيز مكروه و ناخوشايند بدان . بهيچ كس ظلم مكن ، چنانكه نمى خواهى كسى بر تو ظلم كند ، و بديگران نيكوئى كن ، چنانكه دوست دارى كه ديگران بر تو نيكوئى كنند ، و از خويشتن زشت و قبيح بدان آنچه را كه از

[١] . ج ٢ وصيت به امام حسن مجتبى ( ع ) شمارهء ٣١ ص ٣٩٧ از سطر ١١ .