تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٩٥ - شرح آيات

خود به سبب آداب و عادات كهنه و طرز تصورهاى نادرست در تفسير دين پيدا شده است. امت ما بايد پيش برود تا از نعمتهاى خدا بهره‌مند شود، و موانع برخاسته از آداب و رسومى را كه به نام دين خوانده مى‌شود و بيش از آنچه تصور شود از دين به دور است، از سر راه خود در اين پيشرفت بردارد.

شرح آيات

[١٦٨] پيش از هر چيز لازم است براى آزادى هدفى عالى در نظر بگيريم.

آن آزادى اجتماعى كه مخصوص اسلام است و آيه‌هاى درس سابق ما را به آن دعوت كرد (يعنى طرد كردن شركاى خدا) هدفى دارد كه عبارت از متنعم شدن به نعمتهاى الاهى است، و خدا با وضوح و صراحت كامل همه مردم را از مؤمن و كافر مى‌خواند و مى‌گويد

«يا أَيُّهَا النَّاسُ كُلُوا مِمَّا فِي الْأَرْضِ حَلالًا طَيِّباً- اى مردم! از آنچه در زمين حلال و پاكيزه است بخوريد.» و بدين گونه اصل را در چيزها حلال بودن مى‌داند تا زمانى كه ثابت شود حلال نيست و حرام است و تعبير با (مِمَّا فِي الْأَرْضِ) تعبيرى است كه دلالت بر مطلق بودن مى‌كند، و همين است كه نظر مثبت قرآن را در زندگى منعكس مى‌سازد.

خدا چنان مى‌خواهد كه ما از زندگى بهره‌مند شويم، ولى شيطان ما را از اين بهره‌مندى بازمى‌دارد، و ميان انسان و نعمتهاى خدا سدها و موانعى پديد مى‌آورد، و بر انسان واجب است كه پيروى شيطان نكنند و در برابر او مقاومت نشان دهد. به همين گونه است كار ديگر شيطان كه آراستن هدفهاى پليد و اسراف و آزمندى است و همه آنها مانعى براى بهره‌مندى كامل و سالم از خيرات و نيكيهاى زمين به شمار مى‌رود.

«وَ لا تَتَّبِعُوا خُطُواتِ الشَّيْطانِ إِنَّهُ لَكُمْ عَدُوٌّ مُبِينٌ‌- و در پى شيطان گام مگذاريد كه او دشمن آشكار شما است.»/ ٣١٠ او نمى‌خواهد كه شما از نعمتهاى زندگى بهره‌مند شويد، پس چرا از او