مجموعه مقالات كنگره شيخ ابوالفتوح رازي - جمعي از فضلا و نويسندگان - الصفحة ٣٢٣
تعداد سور مكى و مدنى
ابوالفتوح نيز همچون ساير مفسرين به بيان مكى و مدنى بودن آيات و سور پرداخته و اقوال مختلف را نقل و نيز بررسى نموده و ادلّه قول مختار بيان داشته است. به عنوان نمونه، اقوال مختلف در مكى و مدنى بودن سوره حمد را بررسى و ادله را مى آورد: «اما اخبار، بيشتر بر اين سوره مكى است...». در ذيل سوره مؤمن مى نويسد: «مكى است و در قول مجاهد و قتاده. حسن گفت يك آيه مدنى است. «سَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ بِالْعَشِيِّ وَ الاْءِبْكارِ» [١] براى آنكه اتفاق است كه فرض نماز به مدينه انزله بود. و اين مسلّم نيست و اتفاق نيست؛ براى آنكه رسول عليه السلام هنوز به مكه بود كه به دو قبله نماز كرد و تحويل قبله به مكه بود». وى در خاتمه تفسير، در تعداد سور مكى و مدنى چنين مى نگارد: «و جمله آنچه در مكه فرود آمده است، ٨٥ سوره است بر اختلاف كه ميان راويان است، و به مدينه ٢٩ سوره على خلاف ذلك بينهم».
[١] غافر (٤٠): آيه ٥٣ .