مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ٢٨٢ - غیر متعمّقین در مباحث توحیدی، اهل توحید را تکفیر میکنند

بودی ندارند؛ همه حقّ است و تجلّی حقّ. و این معنای تساوی نیست؛ بلکه معنای تقارن آیه و ذوالآیه، و آئینه و صاحب صورت، و مَجلی و مُتجلّی، و مجاز و حقیقت است.

اگر ما به خورشید تابانی که در آب صاف و راکد و یا در آئینۀ شفّاف و صیقلی، درخشیده و تابان شده است، بگوئیم: هیچ فرقی بین شمس جهان‌تاب و صورت واقعه در این منظر نیست، آیا این معنای تساوی است؟! این معنای آیتیّت و مرآتیّت است؛ نه سلب صفت از ذات حقّ و استنادش به موجودات. و بین تصوّر این دو معنی از زمین تا آسمان فرق است؛ چگونه مورد اشتباه قرار گرفته است؟!

آیات قرآن کریم که هر موجودی را آیه می‌داند، راجع به این حقیقت است؛ و در ادعیّۀ بی‌شمار و از جمله دعای شریف سِمات که خدا را به أسمائش سوگند می‌دهیم و به خدا به وسیلۀ آن اسماء توسّل می‌جوئیم، همه و همه از این قبیل است؛ و مقامات مقدّسۀ انبیاء و أئمّۀ طاهرین و توسّل به آنها از این قبیل است.

نه آنکه ما به قدر ذرّه‌ای برای آنان استقلال گرچه در مقام شفاعت باشد، قائل شویم، و از این دریچه به آنها توسّل جوئیم؛ این غلط است و آن صحیح، این شرک است و آن توحید.

[غیر متعمّقین در مباحث توحیدی، اهل توحید را تکفیر می‌کنند]

باری، این مسأله برای بسیاری از غیر متعمِّقین در مباحث توحیدی و حکمت الهی روشن نشده است؛ و لذا در اثر برخورد با چنین جملاتی که حقیقت محضۀ توحید است، گیر می‌کنند؛ و بر اساس سنجش با میزان فکری و سطح علمی خود گرچه از مباحث علمیّه و فلسفیّه دور باشند، فوراً چون دأب ضعفاء، دست به تکفیر می‌زنند و آن حقایق را کفرِ محض می‌دانند.

[١]ـ جهت اطلاع بر قائل این بیت به الله شناسی، ج ٣، ص ٢٠٧، تعلیقه ٢ مراجعه شود. (محقّق)