مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ٢٦٦ - دربار١٧٢٨ حدیث «مَن بَشَّرنی بخروج الصَّفَر بشَّرتُه بالجنّة»
در أضواء علی السّنة المحمّدیة در تعلیقۀ صفحه ٢٩٦ أبورَیّة گوید:
«و المرفوع هو ما أخبر فیه الصّحابی عن رسول الله؛ و المُسند: مرفوعُ صحابیٍّ بسنده ظاهرُ الاتصال.»
و در لغتنامه المنجد گوید:
«رَفَعَ ـَ رَفعًا الحدیث: سَلسَلَه إلی قائله الأوّل. و المرفوع من الحدیث عند المحدّثین: هو الّذی یَتَسَلسَل إلی الشیء.» انتهی.
أقول: و علیهذا یکون المرفوع بمعنی المسند.[١]
دربارۀ حدیث: «مَن بَشَّرنی بخروج الصَّفَر بشَّرتُه بالجنّة»
راجع به حدیث متداول در السنۀ مردم: «من بشّرنی بخروج صَفَر بشّرته بالجنّة» آنچه در کتب حدیث تفحّص کردم ابداً نیافتم؛ گرچه مرحوم حاج میرزا جواد آقای تبریزی ـ رضوان الله علیه ـ در اعمال ماه صفر در کتاب مراقبات خود ذکر کرده است، ولی ظاهراً آن مرحوم نیز اکتفا به مسموعات فرموده و خود، عین روایت را ندیده است.
آنچه من فهمیدم این روایت تصحیف شده است؛ چون رسول الله صلّی الله علیه و آله و سلّم روزی خواستند به اصحاب خود جلالت ابوذر غفاری را بفهمانند، و فرمودند: «أوّلُ مَن یدخُل علیکم، مِن أهل الجنّةِ» و سپس فرمودند: «”من بشّرنی بخروج آذارَ فهو من أهل الجنّة“؛ فقال أبوذر: یا رسول الله! قد خرج آذارُ.» آذار از ماههای رومی است و چون لفظ آذار با صفر نزدیک است، لذا در السنه به جای آذار که لفظ غریب و غیر مأنوسی است، بعضی لفظ صفر را اشتباهاً شنیدهاند و زبان به زبان یک روایتی شده است.
[١]ـ جنگ ١٤، ص ٩٤.