مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ٦٤١ - وجه تسمی&#١٧٢٨ حضرت ابراهیم به خلیل

وَصَلَوَاتٌ وَمَسَاجِدُ يُذْكَرُ فِيهَا اسْمُ اللَّهِ كَثِيرًا وَلَيَنْصُرَنَّ اللَّهُ مَنْ يَنْصُرُهُ إِنَّ اللَّهَ لَقَوِيٌّ عَزِيزٌ * الَّذِينَ إِنْ مَكَّنَّاهُمْ فِي الْأَرْضِ أَقَامُوا الصَّلَاةَ وَآتَوُا الزَّكَاةَ وَأَمَرُوا بِالْمَعْرُوفِ وَنَهَوْا عَنِ الْمُنْكَرِ وَلِلَّهِ عَاقِبَةُ الْأُمُورِ)؛ سوره الحجّ (٢٢) آیه ٣٨ إلی ٤١.[١]

[ثعالبی و ثعلبی و دو اثر تفسیری از آنها]

تفسیر ثعالبی موسوم است به: الجواهر الحسان فی تفسیر القرآن، و مؤلّف آن عبدالرّحمن ابن محمّد بن مخلوق ثعالبی است.

تفسیر ثعلبی موسوم است به: الکشف و البیان عن تفسیر القرآن، و مؤلّف آن أبوإسحاق احمد بن محمّد بن ابراهیم ثعلبی است.

در کتاب عبقات الانوار، طبع اصفهان، جلد اوّل از حدیث ثقلین، صفحه ٣٠٩، گوید: «سمعانی گوید: یقال له الثّعلبی و الثّعالبی، و هو لقبٌ لا نسب.»[٢]

[وجه تسمیۀ حضرت ابراهیم به خلیل]

المیزان، مجلد ٥، صفحة١٠٠، فی معنی الخلیل و وجهِ تسمیة إبراهیمَ بالخلیل:

و فی العیون، بإسناده عَنِ الحُسَینِ بنِ خالِدٍ، عَن أبِی الحَسَنِ الرِّضا علیه‌السّلام، قالَ: سمعت أبی یحدّث عن أبیه علیهالسّلام أنّه قال: إنَّما اتَّخَذَ اللهُ إبراهِیمَ خَلِیلًا لِأنَّهُ لَم یَرُدَّ أحَدًا و لَم یَسأل أحَدًا قَطُّ غَیرَ اللهِ عزّوجلّ.

أقول: و هذا أصحّ الرّوایات فی تسمیته علیهالسّلام بالخلیل، لموافقته لِمعنی اللفظ و هو الحاجة؛ فخلیلک: من رَفَع إلیک حوائجَه. و هناک وجوه أُخَرُ مرویّةٌ.[٣]

[١]ـ جنگ ٥، ص ٧٤.

[٢]ـ جنگ ١٤، ص ٧٩.

[٣]ـ المیزان، ج ‌٥، ص ٩٦.