جلوههای دلنواز ماه - ابن حسینی، سعید - الصفحة ١٩٥ - ٣١ امتحان قطعی خداوند نسبت به نعمت زیبایی و هنگام
٢٦. فواید و آثار امتحانات الهی
وسايل آزمايش الهى متنوع و مختلف است اعم از حوادث تلخ یا شيرين مثل ترس و گرسنگى، زيان در مال و جان و كمبود محصولات، ترس از دشمن، محاصره اقتصادى، جنگ و جهاد و اعزام فرزندان و عزيزان به ميدانهاى نبرد... پيروزى در آزمايشِ الهی نياز به استمداد از خدا و توكّل بر خدا دارد. براى مبارزه با كمبودها، نياز به صبر و تحمّل است. با این حال آزمایشهای الهی دارای آثار و برکاتی است که به چند مورد مهم آنها اشاره میشود:
الف. پرورش روح استقامت و پایداری: بلاها و حوادث ناگوار، روح مقاومت و پایداری را در انسان زنده میکند، امیرمؤمنان علی٧ در این جهت میفرماید: درختی که در بیابان رشد میکند چوبش سختتر است از درختی که در کنار جویبار رشد میکند. لذا بلایا موجب رشد و تکامل و تقویت روح استقامت و صبر در انسان میشود.[١]
ب. یادآوری و بیداری: یکی از آثار آزمایشهای الهی تنبیه و آگاهی است رفاه دائمی و غرق شدن در مواهب زندگی دنیا گاهی مایه غرور و سبب غفلت انسان میشود. زندگی آرام و فارغ از هر نوع فراز و نشیب و خالی از هر نوع طوفان و حوادثِ تکان دهنده، کاملاً خواب آور است و گاه موجب غفلت انسان میشود در حالی که حوادث ناخوشایند و ناگوار موجب کاهش غرور و بیداری از خواب غفلت میشود. خداوند در قرآن میفرماید: (وَ لَقَدْ أَخَذْنَا آلَ فِرْعَوْنَ بِالسِّنِينَ و َنَقْصٍ مِنَ الثَّمَرَاتِ لَعَلَّهُمْ يَذَّكَّرُونَ) [٢] براستی که قوم فرعون را به خشکسالی و کمبود میوهها گرفتار کردیم، تا شاید متذکّر شوند.
[١].[٣٣٦] نهج البلاغه، موسوى، سید رضي ، نامه ٤٥.
[٢] . سوره اعراف، آیه ١٣٠ .