جلوه‌های دلنواز ماه - ابن حسینی، سعید - الصفحة ٣٥٨ - ٢٤ بخشش و سخاوت در سیره اولیای الهی حتّی در حال تنگدستی

در کارهایی که زمانشان نرسیده یا سستی در کارهایی که امکان انجام آن فراهم است یا لجاجت در اموری که مبهم است یا سستی در کارها هنگامی که آشکار است، بر حذر باش و هر کاری را در جای خود و به موقع انجام بده. [١]

١٧. علی٧ الگوی حکومت داری و ارتباط نیکو با مردم

از دیدگاه امام علی٧ مهربانی و محبّت با مردم، در جذب دل‌ها و اداره انسان‌ها، نقش ارزنده‌ای دارد و سبب می‌شود زمام‌دار بر قلوب مردم حکومت کند. ایشان درباره مهر ورزی به انسان‌ها در عهدنامه خود با مالک اشتر می‌فرماید: دلت را نسبت به رعیت و فقراء، پر از محبّت و لطف کن. در برابر آنها درنده و آزار دهنده نباش.

امام در عمل خود همیشه در دسترس همگان بود به گونه‌ای که پایین‌ترین افراد اجتماع به سهولت و بدون کوچک‌ترین مانعی می‌توانست با آن حضرت ملاقات کند و مشکلات خود را با ایشان در میان ‌گذارد. آن حضرت با این که حاکم اسلامی بود هیچ دربان و محافظی نداشت و به کارگزاران خود نیز سفارش می‌کرد که هیچ گاه از دید مردم غایب نشوند. در این راستا به پسر عموی خود ابن عباس که زمام‌دار مکّه بود، می‌نویسد:

صبح و عصر برای رسیدگی به امور حاجیان و مردم مکّه بنشین. به کسانی که پرسشی دارند، پاسخ بده. جاهلان را بیاموز و با دانشمندان مذاکره کن. در میان تو و مردم باید واسطه و سفیری جز زبانت و پرده‌ای جز چهره‌ات نباشد. افرادی را که با تو کار دارند، از ملاقات با خود، محروم نساز. اگر آنها را از درِ خانه‌ات برانی، حتی

[١] .نهج البلاغه، موسوى، سید رضي ، نامه ٥٣.