جلوههای دلنواز ماه - ابن حسینی، سعید - الصفحة ٤٧٧ - ١٠ ایثار امیرمؤمنان علی
اجازه داخل خانه من شدی و بدون اجازه نشستی و بدون اجازه شروع به سخن نمودی. سپس فرمود: شنیدم تو بر مبنای قیاس فتوا میدهی؟ گفتم: آری!
حضرت فرمود: وای بر تو! نخستین کسی که در مقابل فرمان خداوند قیاس کرد، شیطان بود. آن گاه که خداوند به او دستور داد به آدم سجده کند. او گفت: سجده نمیکنم زیرا من را از آتش آفریدی و آدم را از گِل و آتش برتر از گل است. سپس حضرت فرمود: با قیاس نمیتوان حق را شناخت برای این که مطلب را خوب بفهمی از تو میپرسم:
ای ابوحنیفه! به نظر تو کشتن انسانی به ناحق مهمتر است یا زنا؟ گفتم: کشتن به ناحق، حضرت فرمود: پس چرا برای اثبات قتل، خداوند دو شاهد قرار داده و برای اثبات زنا، چهار شاهد؟ آیا این دو را با یکدیگر میتوان قیاس کرد؟ گفتم: نه!
حضرت فرمود: بول کثیفتر است یا منی؟ گفتم: بول. فرمود: پس چرا خداوند در بول دستور داده وضو بگیرید و در منی امر به غسل نموده است؟ آیا این دو را میتوان به یکدیگر قیاس کرد؟ گفتم: نه!
فرمود: آیا نماز مهمتر است یا روزه؟ گفتم: نماز. فرمود: پس چرا قضای روزه بر زن حائض واجب است ولی قضای نماز، واجب نیست؟ آیا اینها را میتوان به یکدیگر قیاس نمود؟ گفتم: نه!
فرمود: آیا زن ضعیفتر است یا مرد؟ گفتم: زن. فرمود: پس چرا خداوند در ارث برای مرد دو سهم قرار داده و برای زن یک سهم؟ آیا این حکم طبق قیاس صحیح است؟ گفتم: نه!
سپس فرمود: شنیدهام در تفسیر این آیه (ثُمَّ لَتُسْأَلُنَّ يَوْمَئِذٍ عَنِ النَّعِيمِ) [١] که خداوند در روز قیامت از نعمتها سوال میکند، گفتهای منظور از نعمتها، غذای
[١] . سوره تکاپر، آیه ٨.