جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ٢٦٨ - غزل ٢١٦ شراب بيغش و ساقى خوش، دو دام رهند

گويا خواجه مى خواهد با اين بيت از سالكين گله كرده و بگويد: آنان كه مراقبه و توجّه به دوست را از دست داده‌اند، جفا پيشه‌اند. چنين راهروانى محتاج باده و نفحات و تجلّيات اويند، تا از خودبينى برهند و از جفا پيشگى و بى‌توجّهى به او بيرون آيند و كارى كه مورد رضايت محبوبشان نيست، نكنند.

و يا معنى اين باشد كه: محبوبا! اين گونه با ما جفا روا مدار و از باده تجلّيات خود بهره مندمان ساز، كه در طريق تو مانده ايم و جز باده، چاره ساز ما نيست.

به گفته خواجه در جايى:

لذا مى گويد:

محبوبا! كارى مكن همه را از خود برنجانى و كوكبه دلبريت شكسته گردد، و بندگان و چاكرانت از درگاهت روى بگردانند.

اين بيت حاوى كلماتى عاشقانه است.

[١] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٥٧٢، ص ٤١٠.

[٢] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ١٢٦، ص ١١٩.