ادب حضور (ترجمه فلاح السائل) - السيد بن طاووس؛ مترجم محمد روحي - الصفحة ٤٨٧ - حالت امام صادق

بكلّى ترك نمى‌گفتى؟ پس حال كه اين را از نفس خويش شناختى، بر حال خود گريه كن، زيرا يا قلب تو مريض است، يا در عقايد دينى‌ات ضعيف هستى، پس به درگاه خداوند- جلّ جلاله- توبه نما، و از او درخواست كن كه از تو درگذشته، و سعادتمندى دينى و دنيوى‌ات را كامل گرداند، كه آن دو تنها در مراقبه و پاييدن مقام جليل الهى حاصل مى‌شود.

و اگر مانند شخص درمانده خواب بر تو غلبه كرده و خواب ماندى، اگر علّت آن گناه نباشد كه خداوند آگاه به نهانيها به واسطه آن تو را از خلوت و مناجاتى كه هر دوستى با محبوبش دارد رانده باشد، معذور خواهى بود.

زيرا در حديث آمده كه خداوند- جلّ جلاله- به واسطه عقوبت گناهان، بنده را از خدمت و بندگى خويش به خواب مى‌زند. و در اين باره روايتى را كه از مولايمان امام صادق ٧ نقل شده مدّ نظر قرار بده كه مردى به حضرتش عرض كرد: سفارشى به من بفرما. حضرت فرمود: «تو را به تقواى خداوند سفارش مى‌نمايم، و اينكه هر گاه به رختخواب مى‌روى، تمام اعمال خير يا شرّى را كه در روز انجام داده‌اى و نيز هر خوراكى پاكيزه و پليدى را كه در شكم خويش داخل كرده‌اى به ياد آور.» همچنين وقتى خواستى بخوابى- چه خواب بر تو غلبه كرده باشد، و يا در حالت اختيار بوده و تمايل به خوابيدن داشته باشى- بدان كه خواب عبارت است از مرگ بيدارى، و وفات اعضا و جوارح از زندگانى و استقامت در انجام امور مربوط به خود. خداوند- جلّ جلاله- در اين باره مى‌فرمايد:

وَ هُوَ الَّذِي يَتَوَفَّاكُمْ بِاللَّيْلِ، وَ يَعْلَمُ ما جَرَحْتُمْ بِالنَّهارِ، ثُمَّ يَبْعَثُكُمْ فِيهِ‌.[١]- و اوست خداوندى كه شب هنگام جان شما را كاملا مى‌گيرد، و به تمام گناهانى كه در روز انجام مى‌دهيد، آگاه است، سپس شما را در روز برمى‌انگيزاند.

بر اين پايه، خداوند- جلّ جلاله- خواب را وفات، و بيدارى را برانگيختن و زندگانى قرار داده. و آگاه هستى كه شخص خوابيده مانند شخص كور و كر و لال و

[١] انعام( ٦): ٦٠.