درخشان پرتوى از اصول كافى - حسينى همدانى نجفى، محمد - الصفحة ١٧٣ - الحديث السابع عشر

تصور شده كه حق سبحانه بر آنها احاطه علمى و شهودى از ازل نداشته باشد تناقض محض است بر اين اساس حق سبحانه بر كليات ثابته و جزئيات متغيره علم ازلى داشته و خواهد داشت.

و نظر باينكه ساحت قدس ربوبى فياض على الاطلاق است لازم اين صفت وجودى واجب الوجود آنست كه بطور وجوب فيوضات او نيز عوالم امكانى را فرا بگيرد و كمالات و صفات وجوبى او را صحنه عوالم امكان ارائه دهد و فيوضات او ماهيات و اجزاء نظام طبع را نمايش دهد و مظهر نازلى از علم فعلى كه نظام تدريج است و مرتبه نازلى از صفات كبريائى باشد و لا محاله رضا به آثار و فيوضات خود نيز خواهد داشت و لازم علم بذات و رضا بذات قدس لا محاله علم و رضا به آثار و افاضات بعوالم امكانى خواهد بود و لازم نظام امكانى نازل يعنى عالم طبع بر اساس تجدد فيض بماهيات و تجديد فيوضات و فناء و زوال خواهد بود.

و افاضه بر آثار در عوالم امكانى همانا افاضه وجود منبسط و اشراق اطلاقى است كه از حريم كبريائى منبعث مى‌شود و فيضى كه از حريم قدس منبعث است عوالم را تا ابد فرا خواهد گرفت.

ذات قدس كبريائى در اثر علم بنظام خير و انبساط و بسط وجود بعوالم كه ظهورى نازل از كمالات و صفات وجودى حريم كبريائى است لا محاله از ذات ربوبى اشياء و عوالم منبعث خواهد شد و فعل صادر از علم مقرون به مشيت و اراده و رضا بوده و صدور فعل و اثر از ساحت ربوبى بطور وجوب خواهد بود و عوالم بمنزله شعاعى است فروزان و نوريست تابان و از صفاء و نور محض حريم قدس حكايت مينمايد و نيز نظام امكانى از نظر حسن تدبير و حكمت نمونه‌اى از نظام شريف خواهد بود و هر يك از منازل امكانى نمونه‌اى از نظام ربوبى خواهد بود بر حسب اقتضاء خود و تدريج لازم نظام است و مجعول بالذات نخواهد بود.