درخشان پرتوى از اصول كافى - حسينى همدانى نجفى، محمد - الصفحة ٢٠٧ - الحديث السابع عشر

و خواسته هر فردى از بشر تنفيذ و طبق هر آنچه حق تعالى در باره او خواسته و تقدير فرموده است تقدير در باره موجودات طبيعى بطور حتم وسعه است كه هيچ موجودى هر چه ناچيز باشد محكوم بتقدير خواهد بود مثلا هر يك از شكوفه ميوه‌هاى شاداب كه از آغاز پائيز و فصل زمستان و بهار در حركت و سير و رشد و نمو خواهد درآيد و تا آخر فصل تابستان آينده بحد رشد ميرسد هر لحظه كه بگذرد در باره تقدير و در نظر گرفته شده است كه جزء نيروهاى غيبى مدبّره بر آنها آگهى نخواهند داشت از جمله تقدير و قدر وجودى آن ميوه آنست كه از چه ذراتى از آب و خاك و هوا و نور و حرارت و وزش بادها صورت گرفته و برشد رسيده و بصورت ميوه شاداب در آمده است آنگاه تقدير در باره آن بچه صورت بوده و بچه مصرف خواهد رسيد و پايان آن چه خواهد بود با توجه باينكه هر موجودى كه بهره‌اى از وجود داشته هرگز فناء پذير و نابود نخواهد شد بلكه باقى است و محكوم بتقديراتى است كه بهر صورت باشد در باره آن اجراء خواهد شد از نظر اينكه فناء و نابودى موجودى كه بهره‌اى از وجود داشته لازم آن زوال علم ساحت ربوبى و محال است خلاصه مفاد جمله‌

(و التقدير لهذه المعلومات قبل تفصيلها و توصيلها)

آنست كه تقدير و تعيين قدر و اندازه در باره موجودات عالم طبع كه بى‌نهايت و هر لحظه بر اساس تحول و تبدل است قبل از تفصيل آنها يعنى قبل از انفصال و جدا شدن از ديگرى است و از جمله تقدير موجودات مادى عالم طبع آنست كه وجودات آنها بر اساس تفصيل و فصل و جدا شدن از يك ديگر است و هيچ موجود طبيعى دوام و ثبات و بقاء نخواهد داشت بلكه در حركت و تحول بوده از اين نظر بقاء هر موجود طبيعى بتعاقب افراد و كثرت اشخاص است.