درخشان پرتوى از اصول كافى - حسينى همدانى نجفى، محمد - الصفحة ٣٦٥ - لازم آفرينش عود است

كامل افراد بشر خواهد بود.

اين خلاصه‌اى از عالم خلق كه بطور عموم است و اختصاص به سلسله‌ئى ندارد و عالم ديگر عالم برزخ و عالم مثال است و مفاد جمله ثم يعيده آنست كه ثم حرف تراخى و تأخير است بيان آنست كه پس از طى عالم دنيا كه بشر بصحنه عالم خلقت و آفرينش وارد شد كه از آغاز آن از عالم ذر و الست و سپس از ايجاد آدم ابو البشر است صورت گرفت تا هنگام كه هر فردى بخصوص از نظام خلقت سهم داشته و بوجود مخصوص درآيد و در طريق تكامل و صراط مستقيم انسانيت وارد شود و پس از پيمودن دوره زندگى عالم طبع و استكمال او باينكه قوا و نيروهاى كه ساحت كبريائى در هر فردى بوديعت نهاده بصورت فعليت و ظهور رسيده و مدت سير او در نظام اختيار بپايان رسيد لا محاله بايد بعالم ديگر انتقال بيابد بنام عالم برزخ و حد وسط ميان عالم دنيا و تكليف و عالم قيامت عالم ابد است و از اين عالم متوسط و برزخ تعبير باعاده شده محتمل است از نظر اينكه قوام انسانى بروح و نفخه و موهبت ربوبى است كه از حريم كبريائى شرف صدور يافته و بعالم طبع تنزل نموده و بدان تعلق يافته و محدود شده و در معرض سير و حركت و تكاپو درآيد و بمقصد كه در انتظار دارد نائل گردد.

بدين تناسب از عالم برزخ اعاده تعبير شده كه روح از عالم قدس تنزل نموده در اثر تعلق بعالم ماده رو باستكمال نهاده اينك هنگام بازگشت بسوى مبدء است كه علاقه و تعلق ذاتى خود را از ماده قطع نموده و تجرد يافته و در وجود استقلال يافته و عود و توجه و سير او بسوى حريم مقام كبريائى خواهد بود بر اين اساس عالم برزخ عبارت خواهد بود از انتقال روح بشر از عالم دنيا بعالم تجرد و شهود بنام برزخ باينكه علايق خود را از بدن عنصرى قطع نموده و استقلال و تجرد يافته و در عالم برزخ همه شئون وجودى و كمالى خود را واجد