شركت آحاد مردم به عنوان شهروند يا فرمانبردار براى برنامه‌ريزى و اجرا در حوزه‌هاى حكومتى خصوصاً قوه مقننه و مجريه از مشخصه‌هاى دموكراسى است كه در نهج‌البلاغه نيز به آن اهميت داده و به عنوان اصل مشترك ديگرى در مردم‌سالارى دينى نهج‌البلاغه و دموكراسى مى‌توان از آن ياد كرد.

الف- مشاركت سياسى در دموكراسى:

مشاركت سياسى در اداره امور به طور كلى در تصميم‌سازى، برنامه‌ريزى و مديريت از مشخصه‌هاى دموكراسيهاى غرب است كه نوع حداقل و عمومى آن شركت در انتخابات براى برگزيدن نمايندگان از احزاب و افراد و ... مى‌باشد. مشاركت سياسى بدون رقابت سياسى دمكراتيك نيست و حتى دولتهاى استبدادى نيز بحث از شركت در انتخابات را حتى به زور حفظ مى‌كنند. در واقع؛ مشاركت شهروند در انتخابات به معنى اعمال قدرت و نظارت بر آن بوده كه مبناى دموكراسى است. از ديدگاه دمكراتيك، جامعه آزاد تنها در صورت پذيرش حق برابر همگان براى مشامركت در تصميم‌گيرى سياسى شكل مى‌گيرد و اين حق از ارزش ذاتى يكسان همه افراد در جامعه سياسى ناشى مى‌شود كه مردم حق دارند در گفت و شنود و بده و بستانهاى اجتماعى مشاركت داشته باشند. (بشيريه، ١٣٧٨، ليبراليسم و ...، صص ٢٦- ٢٥)

ب- مشاركت سياسى در نهج‌البلاغه:

جامعه و حكومت مطلوب امام على (ع) همان ويژگيهاى يك جامعه پيشرفته مدرن (دمكراتيك) امروزى را دارد كه با مشاركت همه‌جانبه مردم اداره مى‌گردد. براى مشاركت در انتخاب رهبر جامعه مى‌فرمايد: «در حكم خداوند و دين اسلام بر مسلمانان واجب است پس از اينكه امام و رهبرشان مرد يا كشته شد، دست از روى دست و قدم از قدم برندارند و كارى آغاز نكنند قبل از اينكه براى خودشان رهبرى دانشمند، خداترس و آگاه به قضا و سنت اختيار نمايند تا امور آنها را اداره كند». (مجلسى، ١٣٦٨، ج ٣٣، ص ١٤٣)

در مورد اهميت شورا، مشورت، حضور آرا و افكار و انديشه‌هاى موافق و مخالف را جهت انتخاب بهترين رأى مهم مى‌داند و معتقد است:

١- مشورت، شريك شدن در عقلهاى ديگران است.