دين مجموعه معارفى است كه درصدد تنظيم رابطه معنوى انسان با خدا و تأمين سعادت اخروى او مى‌باشد. در اين ديدگاه رسالت انبيا پرداختن به مسائل اخلاقى و معنوى، آبادانى سراى آخرت و بى‌ارتباط يا كم‌ارتباط با دنيا و آبادانى دنيوى انسانهاست.[١] اين نگرش عموماً به وسيله انديشمندان غربى و بعضى از گرايشهاى مسيحيت تبليغ مى‌شود.

ب- نگرش حداكثرى:

در اين نگرش، دين مجموعه‌اى از عقايد، اخلاق، قوانين و مقررات براى اداره امور جامعه انسانى و پرورش انسانهاست كه درصدد تأمين سعادت دنيا و آخرت آنهاست. (جوادى آملى، ١٣٧٧، صص ٩٥- ٩٣)

به بيان ديگر: «دين عبارت از روش‌خاصى در زندگى دنياست كه هم صلاح زندگى دنيا را تأمين مى‌كند و هم در عين حال با كمال و سعادت اخروى و زندگى دائمى و حقيقى در جوار خداى متعال موافق است» (علامه طباطبايى، بى‌تا، ج ٢، ص ١٩٤). دين اسلام و يهود از جمله اديانى هستند كه نگرش آنها به دين نگرش حداكثرى است.

مفهوم متدين: متدين به يك دين خاص، به تنظيم روش زندگى فردى خود براساس آن دين مى‌پردازد و جامعه متدين جامعه‌اى است كه براساس آموزه‌هاى دينى كه مورد پذيرش اكثريت جامعه قرار گرفته اداره مى‌شود.

٣- مفهوم مردم‌سالارى دينى‌

در جامعه‌اى كه مردم دين خاصى را پذيرفته و متدين به آموزه‌هاى آن مى‌باشند، مردم‌سالارى دينى عبارتست از: حاكميت اراده مردم و آزادى رأى آنان در چارچوب موازين قانونى و ارزشى آن دين، كه با عقيده ايمان، خواست و عواطف آن مردم پيوند خورده و مردم اراده سياسى و اجتماعى خود را در انتخاب رهبرانى كه داراى ويژگيهاى خاص مى‌باشند، اعمال مى‌نمايند. رهبران نيز در چارچوبهاى مورد علاقه و خواست مردم قوانين را وضع و براساس قوانين پذيرفته شده نزد آنان‌

[١] - بعضى در تأييد چنين ديدگاهى گفته‌اند: پيام انبيا اين است كه« از دنيا بپردزايد نه اينكه به دنيا بپردازيد» ولى به نظر مى‌رسد در اين عبارت مطالعه‌اى صورت نگرفته است. عبارت« از دنيا بپردازيد» به معناى اين است كه به دنيا دل نبنديد نه اينكه براى دنيا برنامه نداشته و تلاش نكنيد ..