در تاريخ ١٤ جمادى الثانى ١٣٢٤ ه. ق برابر ١٣ مرداد ١٢٨٠ ه. ش از طرف مظفّر الدين شاه قاجار صادر گرديد و به اين ترتيب، به حكومت مشروطه تن داد[١] و حكومت ايران از «استبداد» به «مشروطه» منتقل شد و در ١٨ شعبان ١٣٢٤ ه. ق‌[٢] پس از انجام انتخابات، مجلس شورا با شركت او و جمعى از علما در «كاخ گلستان» افتتاح شد و سپس به محلّ بهارستان منتقل گرديد و قانون اساسى دوره قاجاريه در ضمن ٥١ اصل تدوين شد[٣] و پس از كشمكشهايى بين دربار و مجلس در تاريخ يكم ذى‌قعده ١٣٢٤ ه. ق برابر ٢٥ آذرماه ١٢٨٥ ه. ش به امضاى مظفّر الدين شاه قاجار رسيد.

سپس متمّم قانون اساسى، در ضمن ١٠٧ اصل و يك اصل الحاقى در ادوار مختلف مجلس- تنظيم شد كه در اصل ٣٦ آن انتقال سلطنت از قاجار به پهلوى ياد شده است.

در اثر ظلم و بيدادگرى خاندان پهلوى به ملّت مستضعف ايران كه از جمله آن مسلّط نمودن آمريكا در امور كشور و زير پا گذاردن احكام دين و آيين مقدّس اسلام و تصويب قوانين مخالف شرع و تغيير تاريخ اسلام به تاريخ شاهنشاهى بود، نهضت و انقلاب شكوهمند ملّى و اسلامى ايران به رهبرى روحانيت و مراجع عاليقدر شيعه بالأخص حضرت آيت اللّه العظمى امام خمينى قدّس سرّه از ١٥ خرداد ١٣٤٢ شروع شد و پس از مدت پانزده سال مبارزه پيگير و تبعيد معظّم له به تركيه و سپس به عراق و سفر ايشان از آنجا به پاريس با بازگشت ايشان به ايران و جنگ خونين كوتاهى بين ارتش و ملّت ٢١ و ٢٢ بهمن ١٣٥٧ ش. رژيم سلطنتى در ايران سقوط نمود و در تاريخ ١٠ و ١١ فروردين ماه ١٣٥٨ ش. با رفراندوم عمومى و اكثريت قاطع و قريب به اتفاق ملّت مسلمان ايران حكومت «جمهورى اسلامى» اعلان گرديد.

[١] - تاريخ مشروطه ايران/ تأليف كسروى ١١٨- ١١٩. و سرديباچه قانون اساسى ١.

[٢] - مطابق ١٤ مهر ماه ١٢٨٥ ش.( تاريخ مشروطه/ كسروى/ ١٦٨- ١٧٠).

[٣] - تاريخ مشروطه/ كسروى/ ١٧٠.