حاكميت در اسلام يا ولايت فقيه - موسوى خلخالى، سيد محمد مهدى - الصفحة ٥٢٤
از طرفى براى حفظ روابط افراد با يكديگر قوانينى وضع شده كه اصول آن عبارت است از «حقوق مدنى».[١]
رابطه قانون تكوين و تشريع
(١) نكته قابل توجه در تناسب بين قانون تكوين و تشريع اين است كه قانون تشريعى از آثار روابط عالم تكوين است تا به اين وسيله عدالت و نظم صحيح در جهان خلقت تحقّق يابد.
از باب مثال: اگر كسى به ديگرى نفعى برساند و چنين رابطهاى (رابطه نفع) بين دو انسان به وجود آيد، شخص منتفع بايد نسبت به نفعرسان، حقّشناس و وفادار باشد و رابطه تكوينى، با قانون تشريعى- قانون وفادارى- به صورت عادلانه تطبيق نمايد، آن چنانكه در قرآن كريم بدان اشاره شده است:
... وَ جَعَلَ لَكُمُ السَّمْعَ وَ الْأَبْصارَ وَ الْأَفْئِدَةَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ.[٢] « (خداوند براى شما حس) شنوايى و بينايى و درك قرار داد تا آنكه شكرگزار باشيد».
[١] - اقتباس از روح القوانين/ ٩٠.
[٢] - نحل/ ٧٨.