ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٣٣ - براى هشياران اندرزها و تجارب روزگاران جدىترين وسايل خود سازى است

محدود آن سراغ گرفت چنانكه پاداش على بن ابي طالب ( ع ) را لباس و مسكن و خوراك و مقام ناچيز اين دنيا نمى تواند ادا كند ، همچنان كيفر و مجازات « ابن ملجم » نيز تلخىها و شكنجه‌هاى محدود و زودگذر اين دنيا نمى تواند بپردازد .
ساده لوحان غوطه ور در لذايذ محدود دنيا و آشنا با تلخىهاى زودگذر آن توانائى درك لذايذ پايدار روح و شكنجه‌هاى ابدى آن را ندارند . آن پاداشها و كيفرهائى توجه آنانرا جلب مى كنند كه محسوس و قابل لمس باشند آنان از كيفر ستم به خويشتن و « از خود بيگانگى » اطلاعى ندارند . آنان از درد خود باختن تلخى و شكنجه اى احساس نمى كنند ، تا آن را به عنوان كيفر نابود كننده تلقى نمايند .
آيات فراوانى در قرآن مجيد به بيان داستانهايى مى پردازد كه بازگو كنندهء حلقه‌هاى زنجيرى كردارها و نتايج آنها مى باشد .
در بعضى از اين آيات ظلم به خويشتن و « از خود بيگانگى » را از بدترين كيفرها معرفى مى كند كه به دنبال تبهكارىهاى مردم بوجود آمده است . از آن جمله : ( وَلا تَكُونُوا كَالَّذِينَ نَسُوا الله فَأَنْساهُمْ أَنْفُسَهُمْ ) [١] .
( و نباشيد همچون آنانكه خدا را فراموش كردند و در نتيجه خداوند آنان را به « خود فراموشى » مبتلا ساخت ) .
امير المؤمنين ( ع ) در جملهء مورد تفسير بقدرى موضوع كيفرها را با اهميت قلمداد مى كند كه مى فرمايد : اگر فرد يا جامعه اى از اندرزهاى خيرخواهان و رويدادهاى زنجيرى زندگى عبرت بگيرد و بهره مند شود ، نه تنها مرتكب گناه و انحرافات قطعى نمى شود ، بلكه از كارهاى مشكوك نيز اجتناب مى ورزد و پيرامون مشتبهات نيز نمى گردد ، زيرا معادلات رياضى حيات آدمى بسيار دقيقتر از آن است كه هر كارى را انجام بدهد و سپس با افيون « بارى بهر جهت » خود را بى حس نموده تسليتى به خويشتن بدهد .
٥ - الا و انّ بليّتكم قد عادت كهيئتها يوم بعث اللَّه نبيّه صلَّى اللَّه عليه و آله

[١] الحشر آيهء ١٩ .