پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٧٦ - نكته روشنترين راه خداشناسى

خلقت او تفكّر كنيد، يك اصل اساسى در بحث‌هاى مربوط به معرفة اللّه است. چرا كه اوّلى انسان را به سوى شرك و تشبيه مى‌برد و دومى به سوى ايمان و توحيد؛ توحيدى آميخته با عشق و محبت و اخلاص.

دلايل و براهين ديگر خداشناسى، مانند: برهان وجوب و امكان، غنا و فقر كه بر محور دور و تسلسل و مانند آن دور مى‌زند، دلايل خشكى هستند كه معرفت مى‌آورند، ولى عشق و محبّت و اخلاص در آن نيست؛ ولى دقّت در نظام آفرينش موجودات، سرچشمه فيّاض عشق و محبّت است.

هنگامى كه به عظمت آسمان‌ها، و ستاره‌ها، كه تنها در كهكشان ما ميلياردها از آن وجود دارد- در حالى كه به گفته دانشمندان بيش از يك ميليارد كهكشان در اين جهان موجودات است- مى‌انديشيم.

و هنگامى كه در جهان فوق العاده كوچك سلول‌هاى بدن انسان، كه ساختمان هر كدام به اندازه يك شهر صنعتى اسرار آميز است، دقّت مى‌كنيم؛ و هنگامى كه در تنوّع عجيب گياهان و حيوانات، فكر مى‌كنيم و در گفته دانشمندان كه مى‌گويند: هنوز ميليون‌ها نوع گياه و حيوان در اعماق جنگل‌ها و درياها وجود دارد كه بشر آنها را نديده و نشناخته است، باريك مى‌شويم و مى‌دانيم كه اين تنوع و تكثّر عجيب، همه و همه به دو موجود ساده به نام «آب» و «خاك» باز مى‌گردد.

و هنگامى كه ظرافت گل‌ها، لطافت گلبرگها، نظم بى‌نظير گردش خون در مويرگ‌ها، جهان اسرارآميز روح و فكر و مغز و اعصاب، فكر مى‌كنيم و مى‌دانيم اينها تنها گوشه‌اى از شگفتى‌هاى جهان آفرينش است، بى‌اختيار با قافله جهان هستى كه همه تسبيح گويان به سوى ذات پاكش در حركتند، همصدا مى‌شويم و زمزمه‌