پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٠٢ - خطبه در يك نگاه

خدا صلّى اللّه عليه و آله را در تقسيم عادلانه بيت المال و رعايت مواسات بين مردم، تغيير دادند؛ عرب را بر عجم و موالى را بر بردگان و بزرگان قبيله را بر افراد عادى مقدّم داشتند.

هنگامى كه عثمان به حكومت رسيد، اين معنا تشديد شد؛ او خويشاوندان خود را از بنى اميّه بر ساير مردم برترى بخشيد (مقامات و پست‌هاى حكومت را بين آنها تقسيم كرد و اموال عظيمى از بيت المال را در اختيار آنها گذاشت)؛ سال‌ها اين رسم در ميان آنان رواج داشت و بسيارى از مردم به آن خو گرفته بودند و سيره رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله به فراموشى سپرده شده بود.

هنگامى كه بعد از كشته شدن عثمان، همگان دست بيعت را به سوى على عليه السّلام دراز كردند، بزرگان قبايل و افراد سرشناس از آن حضرت انتظار داشتند كه به همان شيوه خلفا عمل كند در حالى كه امام عليه السّلام تنها سيره پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله را ملاك مى‌دانست؛ ناچار با اين سخنان با آنها اتمام حجّت كرد و با صراحت اعلام داشت كه اگر رشته خلافت را به دست گيرد مطابق خواسته آنها عمل نخواهد كرد». [١] در ضمن، بى‌اعتنايى خود را به خلافت و مقامات ظاهرى كاملا نشان داد و در آغاز، دست رد به سينه طالبان بيعت زد تا هيچ كس تصوّر نكند، پذيرش بيعت مردم از سوى امام عليه السّلام به خاطر علاقه او به خلافت بوده است.

[١] منهاج البراعه، جلد ٧، صفحه ٦٢.