پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٥٣ - ٢- هوشيارترين مردم!
٢- هوشيارترين مردم!
در بعضى از احاديث اسلامى مىخوانيم كه از رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله پرسيدند:
«هوشيارترين مؤمنان كيست؟» فرمود: «أكيس المؤمنين أكثرهم ذكرا للموت، و أشدّهم له استعدادا؛ هوشيارترين مردم كسى است كه از همه بيشتر به ياد مرگ باشد و براى آن خود را مهيّا كند». [١] در حديث ديگرى از همان حضرت اين روايت به عنوان: «أكيس النّاس و أحزمهم؛ هوشيارترين مردم و دورانديشترين آنها» ياد شده و در آخر همين روايت آمده:
«أولئك الأكياس ذهبوا بشرف الدّنيا و كراهة الآخرة؛ هوشياران واقعى آنها هستند كه هم شرف دنيا را براى خود فراهم كردهاند و هم كرامت آخرت را». [٢] دليل آن هم روشن است؛ زيرا ياد مرگ و پايان زندگى، عامل بازدارنده مهمّى در برابر گناهان- كه معمولا از حبّ دنيا سرچشمه مىگيرد و تلاشهاى بيهوده آميخته با حرص و طمع كه معمولا از فراموشى مرگ حاصل مىگردد- محسوب مىشود.
بگذريم از آن گروهى كه به مضمون آيه شريفه: «فَإِذا رَكِبُوا فِي الْفُلْكِ دَعَوُا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ فَلَمَّا نَجَّاهُمْ إِلَى الْبَرِّ إِذا هُمْ يُشْرِكُونَ»؛ [٣] هنگامى كه گرفتار طوفانهاى بلا مىشوند به ياد قيامت مىافتند، همين كه طوفان نشست همه چيز را فراموش مىكنند». اين گروه يقينا نابخردترين مردم دنيا هستند.
از جمله امورى كه در اسلام به مسلمانها دستور داده شده، زيارت اهل قبور است كه از يك سو، احترامى است به ارواح گذشتگان از مؤمنان و از سوى ديگر، يكى از عوامل مهم بيدارى است، چرا كه هر كس در آنجا با زبانحال اين شعر را زمزمه مىكند:
هر كه باشى و به هر جا برسى آخرين منزل هستى اين است.
[١] ميزان الحكمه، جلد ٣، حديث ١٨٠١٣.
[٢] همان مدرك، شماره ١٨٠١٤.
[٣] سوره عنكبوت، آيه ٦٥.