پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١١٨ - ترجمه
كرده و حقيقت ايمان، ميان آنان و معرفت او پيوند داده و يقين به پروردگار آنها را تا سر حدّ عشق به او پيش برده و (به همين دليل) به خاطر علاقهاى كه به آنچه نزد خداست دارند به چيزى كه نزد غير اوست نمىانديشند».
(قد استفرغتهم أشغال عبادته، و وصلت حقائق الإيمان بينهم و بين معرفته، و قطعهم الإيقان به إلى الوله [١] إليه، و لم تجاوز رغباتهم ما عنده إلى ما عند غيره).
اين تعبيرات چهارگانه به يقين با يكديگر در ارتباطند؛ اشتغال به عبادت پروردگار، سبب تقويت ايمان هر چه بيشتر مىشود و قوّت ايمان، سرانجام به عشق منتهى مىگردد و هنگامى كه عشق او وجود انسان، يا فرشته را پر كند، به غير او نمىانديشد و جز آنچه نزد اوست نمىطلبد.
در حديثى از امام صادق عليه السّلام مىخوانيم كه از پيغمبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله چنين نقل مىكند:
«أفضل النّاس من عشق العبادة فعانقها، و أحبّها بقلبه، و باشرها بجسده، و تفرّغ لها؛ فهو لا يبالي على ما أصبح من الدّنيا على عسر، أم على يسر؛ برترين مردم كسى است كه عاشق عبادت و بندگى باشد و آن را در آغوش گيرد و با قلبش آن را دوست داشته باشد و با تمام جسد آن را لمس كند و يكباره به آن پردازد؛ چنين كسى اعتنايى به وضع دنياى خود ندارد كه آيا در زحمت است يا راحت». [٢] ناگفته پيداست كه نه عبادت فرشتگان آنها را از مأموريتهايشان در تدبير جهان- به امر خدا- باز مىدارد و نه عبادت اولياء اللّه آنها را از تدبير دين و دنيا و وظائف فردى و اجتماعى مانع مىشود. چرا كه آنها همه اينها را به عشق او بجا مىآورند و در مسير اطاعت فرمان اوست.
[١] «و له» به معناى متحيّر شدن از شدّت اندوه است تا آنجا كه گاه بى قرار شود و عقل را از دست بدهد؛ سپس به عشقهاى سوزانى كه آرامش و قرار از انسان مىگيرند نيز، اطلاق شده است.
[٢] كافى، جلد دوم، صفحه ٨٣، باب العباده، حديث ٣.