پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٠٤ - نكته برنامه عالى هدايت

اگر انسان يك لحظه اين عذاب‌هاى هولناك و شديد را در ذهن خود تصوّر كند، كافى است كه او را از گناه باز دارد و هدف اصلى از شرح اين عذاب‌هاى الهى نيز همين است! مخصوصا در روايات اسلامى تأكيد شده است كه وقتى به آيات پاداش‌هاى شوق‌انگيز بهشت مى‌رسيد، به آن فكر كنيد و هر زمان به آيات هولناك عذاب مى‌رسيد، توقّف كنيد و در آن بينديشيد. امير مؤمنان على عليه السّلام در خطبه «همّام» (خطبه ١٩٣) در توصيف پرهيزكاران مى‌فرمايد: «فإذا مرّوا بآية فيها تشويق ركنوا إليها طمعا، و تطلّعت نفوسهم إليها شوقا، و ظنّوا أنّها نصب أعينهم، و إذا مرّوا بآية فيها تخويف أصغوا إليها مسامع قلوبهم، و ظنّوا أنّ زفير جهنّم و شهيقها في أصول آذانهم؛ پرهيزكاران هنگام تلاوت قرآن هرگاه به آيه‌اى برسند كه در آن تشويق باشد، با علاقه فراوان به آن روى آورند و روح و جانشان با شوق فراوان در آن سر مى‌كشد و آن را همواره نصب العين خود مى‌سازند و هر زمان به آيه‌اى برسند كه در آن تخويف باشد، گوش دل خويش را براى شنيدن آن باز مى‌كنند و گويى صداى زوزه آتش جهنّم را در اعماق گوش خود احساس مى‌كنند».

نكته برنامه عالى هدايت‌

بحث بسيار منظّم و منطقى و بيدارگر و هشدار دهنده كه امام در اين خطبه از آغاز تا به اينجا بيان فرموده، راستى نسخه هدايت و نجات انسانهاست.

نخست از اوصاف جمال و جلال خدا و قدرت عظيم و علم و احاطه او نسبت به هر چيز از جمله اعمال بندگان و همچنين عظمت جهان هستى شروع مى‌كند، تا سطح معرفت و ايمان را بالا ببرد و آماده پذيرش حق كند.

سپس از آفرينش اصناف ملائكه و عبادت آنها سخن مى‌گويد، تا نشان دهد