منهج اليقين (شرح نامه امام صادق عليه السلام به شيعيان) - گلستانه، سید علاء الدین - الصفحة ٢٩٣ - دليل مستجاب نشدن دعاها

سيزدهم، مأيوس نبودن از استجابت دعا، بلكه گمان كلّى داشتن به آن كه دعا[١] مستجاب مى‌شود، چنان كه كلينى رحمه الله از حضرت امام جعفر صادق عليه السلام روايت كرده كه فرمود: وقتى كه دعا كنى، چنين گمان داشته باش كه حاجت، در پيش در ايستاده.[٢] و از آن حضرت، روايت كرده كه فرمود: هميشه اميد خير و رحمت الهى در باب بنده مؤمن، موجود است، مادام كه تعجيل ننمايد و نااميد نشود و دعا را ترك نكند. راوى پرسيد كه:

تعجيل نمودن، كدام است؟ فرمود كه: بگويد: «مدّتى چنين و چنين، دعا كردم و نديدم كه مستجاب شود».[٣] چهاردهم، تصدّق نمودن قبل از دعا و بوى خوش به كار بردن و با طهارت بودن و در مسجد يا يكى از مكان‌هاى مشرّف، دعا كردن و انگشترى عقيق و فيروزه در دست راست داشتن. و در بعضى از احاديث وارد شده: هيچ دستى به سوى خداى- عزَّ و جلَّ- بلند نمى‌شود كه بهتر از دستى باشد كه در آن، انگشترى عقيق بوده باشد.[٤] و وارد شده كه حِرز است از بلاها، و امان است از فقر.[٥] و وارد شده كه خداى- عزَّ و جلَّ- مى‌فرمايد كه: مرا شرم مى‌آيد از آن كه بنده‌اى كه در دست او انگشترى فيروزه باشد، دستِ او را نااميد برگردانم.[٦] پانزدهم، اطاعت نمودن الهى در اوامر و نواهى، و ظلم ننمودن بر بندگان، و حقوق ايشان را به ايشان رسانيدن، و كسب وجه معاش از ممرّ حلال كردن. و اين معانى، از چند حديثْ ظاهر مى‌شود. و ظاهر است كه هر بنده‌اى كه بيشتر در مقام اطاعت و بندگى است، استدعاى او به اجابت، نزديك‌تر است از آن كس كه در مقام مخالفت و عصيان است، و اگر نه وسعت كَرَم الهى نمى‌بود، مى‌بايست كه دعاى هيچ يك از فسّاق، مستجاب نشود.

[دليل مستجاب نشدن دعاها]

و بسيارى از دعاها كه مستجاب نمى‌شود، از جهت كثرت معاصى بندگان است و گاه باشد كه از جهت متحقّق نشدن يكى‌[٧] از شرايط باشد كه سابقاً مذكور شد. و سبب مستجاب نشدن دعاها،

[١]. ب:-« دعا».