منهج اليقين (شرح نامه امام صادق عليه السلام به شيعيان) - گلستانه، سید علاء الدین - الصفحة ٢٣٢ - مذمّت بخل

معصيت. پس از اين جهت، موجب حسرت او خواهد بود.[١] و از حضرت امام محمّد باقر عليه السلام روايت كرده كه فرمود: مال خود را در طاعت الهى صرف كن و يقين دان كه خداى تعالى، عوض مى‌دهد؛ زيرا كه هيچ بنده‌اى از بندگان الهى- خواه مرد و خواه زن- بخل نمى‌ورزد در صرف نمودن چيزى در مصرفى كه رضاى الهى در آن باشد، مگر آن كه چندين برابر او را در مصرفى صرف كند كه موجب غضب الهى باشد.[٢] و از حضرت امام جعفر صادق عليه السلام روايت كرده كه فرمود: كيست كه ضامن شود چهار چيز را تا در عوض، چهار خانه در بهشت بگيرد؟ بعد از آن فرمود: مال را در طاعت الهى صرف كن و از پريشانى مترس و با مردم، به انصافْ سلوك كن و بر همه كس، سلام كن، و ترك كن مجادله و نزاع را، هرچند حق با تو باشد.[٣] و از آن حضرت، روايت كرده كه از پدران خود عليهم السلام روايت فرمود كه: حضرت امير المؤمنين عليه السلام شنيد كه مردى مى‌گويد كه: شحيح، يعنى بخيلِ بسيار بخيل‌[٤]، معذورتر است از كسى كه ظلم بر مردم كند. پس فرمود كه: دروغ مى‌گويد. به درستى كه ظالم، گاه هست كه توبه مى‌كند و استغفار مى‌كند و حقّ مردم را به ايشان، پس مى‌دهد، و كسى كه بخل شديد مى‌ورزد، زكات نمى‌دهد و تصدّق نمى‌كند و صِله رحِم به جا نمى‌آورد و حقّ ميهمان را رعايت نمى‌كند و انفاق فى سبيل اللَّه و مصارف خير، به جا نمى‌آورد، و حرام است بر بهشت كه شحيح، داخل او شود.[٥] و از آن حضرت، روايت كرده كه از پدر خود عليه السلام روايت فرمود كه حضرت پيغمبر صلى الله عليه و آله فرموده كه: هيچ چيز، اسلام را باطل و زايل نمى‌سازد، مثل بخل شديد. به درستى كه آن را حركتى پنهانى هست، مثل حركت مورچه، و شعبه‌اى چند هست، مثل شعبه‌هاى شرك.[٦] و از آن حضرت، روايت كرده كه فرمود: جوانى سخى كه آلوده به گناهان باشد، بهتر است از مرد پيرِ عابد كه بخيل باشد.[٧] و از بعضى از اصحاب آن حضرت، روايت كرده كه گفت: سؤال كردم كه: حدّ سخا، كدام است؟

فرمود كه: حقّى كه خداى تعالى در مال تو قرار داده، از مال خود بيرون كنى و آن را در

[١]. الكافى، ج ٤، ص ٤٢ و ٤٣، ح ٢.