مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ٢٤٦ - راجع به آنکه احکام شرعیّه تعبّدی است
[مذمّت حکمت یونانیان در منطق الطّیر توسط شیخ عطّار]
|
کی شناسی دولت روحانیان |
در میان حکمت یونانیان |
|
|
تا از آن حکمت نگردی فرد تو |
کی شوی در حکمت دین مرد تو |
|
|
هر که نام آن برد در راه عشق |
نیست در دیوان دین آگاه عشق |
|
|
کاف کفر اینجا بحق المعرفة |
دوستتر دارم ز فای فلسفه |
|
|
زانکه گر پرده شود زین کفر باز |
تو توانی کرد از کفر احتراز |
|
|
لیک آن علم جدل چون ره زند |
بیشتر بر مردم آگه زند |
|
|
گر از آن حکمت دلی افروختی |
کی چنان فاروق بر هم سوختی |
|
|
شمع دین چون حکمت یونان بسوخت |
شمع دین زان علم بر نتوان فروخت |
|
|
حکمت یثرب بَسَت ای مرد دین |
خاک بر یونان فشان از راه این[١]و[٢] |
راجع به آنکه احکام شرعیّه تعبّدی است
راجع به آنکه احکام شرعیّه تعبّدی است، و بیچون و چرا و بدون فهمیدن فلسفه و جهت آن باید آنها را پذیرفت، مرحوم صدرالمتألّهین در مقدّمۀ اسفار (طبع سنگی، صفحه ٤؛ و طبع سُربی، جلد ١، صفحه ١١) مطلب جالبی فرموده:
«و إنّی لَأستغفرُ اللهَ کثیرًا مِمّا ضَیَّعتُ شطرًا من عُمری فی [تتبع] آراءِ المتفلسفة و المجادلین مِن أهل الکلام و تدقیقاتِهم و تعلّمِ جُربُزتِهم فی القول و تفنُّنِهم فی البحث، حتّی تبیّنَ لی آخِرَ الأمر بنور الإیمان و تأییدِ الله المنّان: أنّ قیاسَهم عقیمٌ، و صراطَهم غیرُ مستقیمٍ؛ فألقینا زمامَ أمرِنا إلیه و إلی رسوله النذیرِ المُنذِر. فکلّ ما بلغنا
[١]ـ منطق الطّیر، پند ارسطاطالیس بر اسکندر هنگام مردن او.
[٢]ـ جنگ ٣، ص ٧٣.