مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ٣١٦ - علاّمه طباطبائی مدظلّه محاق بر دو قسم است

[معنای برخی اصطلاحات نجومی]

· در گاهنامه سنۀ ١٣١٢ از صفحه ٤٩ به بعد تمام اصطلاحات احکام نجوم را مانند: تربیع و تسدیس و مقارنه و مقابله و اتّفاق و اتّصال و احتراق و استقبال و غیر ذلک را مفصّلاً ذکر کرده است. و در صفحه ٥٩ گوید:

تحت‌الشعاع: چون میان کوکب و آفتاب به قدر نصفِ جرمین فاصله باشد، گویند: کوکب در تحت‌الشعاع آفتاب است.

· در صفحه ٧١ گوید: «محاق همان اجتماع نیّرین است.»

· در کتاب هیأت (تألیف محمّد‌تقی سجّادیان، که با کتب حساب و مثلّثات در یک مجموعه به نام کتاب دستی یامانوئل طبع شده است) در صفحه ٥٧ گوید:

موقعی که ماه در حال مقارنه است و دورۀ ظاهری و دایره روشنائی بر یکدیگر منطبقند و نیم‌کرۀ تاریک متوجّه زمین است و ماه دیده نمی‌شود، این حالت را مَحاق می‌گویند.

علاّمه طباطبائی مدظلّه: محاق بر دو قسم است

حضرت آقای طباطبائی ـمدظلّهـ فرمودند: محاق بر دو قسم است:

١. در وقت کسوف؛ و آن وقتی است که ماه و خورشید هر دو در یک برج و در یک درجه قرار گیرند.

٢. در وقتی که ماه و خورشید در یک برج ولکن تا پنج درجه باهم فاصله داشته باشند. چون ماه نسبت به خورشید گاهی اوقات در مدار خود تا پنج درجه شمالی و گاهی اوقات تا پنج درجه جنوبی میل می‌کند، در این‌حال نیز محاق است؛