مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ١٤١ - اشکال مرحوم علاّمه طهرانی به حاج آقا رضا همدانی رضوان الله علیهما
وحیالهی، القاء امر توحید در دل آنها است که کالشّمس فی رابعة النّهار مشهود آنان بوده باشد.
علاوه بر تمام اینها میدانیم که خود قرآن کریم در بسیاری از موارد به برهان عقلی، استدلال بر وحدت ذات خدا نموده است:
چون: (مَا اتَّخَذَ اللَّهُ مِنْ وَلَدٍ وَمَا كَانَ مَعَهُ مِنْ إِلَهٍ إِذًا لَذَهَبَ كُلُّ إِلَهٍ بِمَا خَلَقَ وَلَعَلَا بَعْضُهُمْ عَلَى بَعْضٍ)؛[١]
و چون: (لَوْ كَانَ فِيهِمَا آلِهَةٌ إِلَّا اللَّهُ لَفَسَدَتَا فَسُبْحَانَ اللَّهِ رَبِّ الْعَرْشِ عَمَّا يَصِفُونَ)؛[٢]
و چون: (قُلْ لَوْ كَانَ مَعَهُ آلِهَةٌ كَمَا يَقُولُونَ إِذًا لَابْتَغَوْا إِلَى ذِي الْعَرْشِ سَبِيلًا).[٣]
تمام این آیات متشکّل از صغری و کبری و قیاس منطقی است که نتیجهاش وحدت وجود واجب است.
از همۀ اینها گذشته قرآن چنانکه میدانیم برای دعوت به وجود خدا نیامده است، بلکه وجود خدا را مفروغعنه میداند که کسی حتّی مشرکین و بُتپرستان در آن خلاف نکردهاند: (أَفِي اللَّهِ شَكٌّ فَاطِرِ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ)[٤] (وَلَئِنْ سَأَلْتَهُمْ مَنْ خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ لَيَقُولُنَّ اللَّهُ)؛[٥] بلکه دعوت قرآن به توحید است و بس! و لذا
[١]ـ سوره المؤمنون (٢٣) قسمتی از آیه ٩١.
[٢]ـ سوره الأنبیاء (٢١) آیه ٢٢.
[٣]ـ سوره الإسراء (١٧) آیه ٤٢.
[٤]ـ سوره إبراهیم (١٤) قسمتی از آیه ١٠.
[٥]ـ سوره لقمان (٣١) صدر آیه ٢٥؛ سوره الزّمر (٣٩) صدر آیه ٣٨.