جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ٣٥٢ - غزل ٢٢٧ قتل اين خسته بشمشير تو تقدير نبود

صفاتت در مظاهر جلوه گرى دارى، نديدم.

بدين خاطر، شبها به ناله و افغان پرداختم، تا شايد همان گونه كه باد صبا، گلهاى عالم وجود را مى گشايد، نفحاتت، غنچه وجود مرا، و يا موجودات را بگشايد و به تو راه يافته و عطر جمالت را استشمام نمايم؛ كه:

١٦٥٥

«مَنْ عَرَفَ نَفْسَهُ، عَرَفَ رَبَّهُ.»

[١]: (كسى كه نَفْس خود را شناخت، پروردگارش را خواهد شناخت.- همچنين:

١٦٥٦

«مَنْ عَرَفَ نَفْسَهُ، فَهُوَ لِغَيْرِهِ أَعْرَفُ.»

[٢]: (هركس نَفْس خود را بشناسد، به غير خود عارف‌تر خواهد بود.).

در جايى مى گويد:

عمرى در فراق و هجر جانان به سر بردم و ناراحتيها كشيدم، و در نتيجه تدبير خود را در رهايى از هجران، جز در فناء و نيستى خويش چون شمع نيافتم؛ كه: «لا إِلهَ إِلَّا هُوَ، كُلُّ شَيْ‌ءٍ هالِكٌ إِلَّا وَجْهَهُ»[٤]: (معبودى جز او نيست، و هر چيزى جز روى.

[١] ( ١، ٢) غرر و درر موضوعى، باب معرفة النّفس، ص ٣٨٧.

[٢] ( ١، ٢) غرر و درر موضوعى، باب معرفة النّفس، ص ٣٨٧.

[٣] - ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٢٩٤، ص ٢٢٩.

[٤] - قصص: ٨٨.