وَ مِنْ وَرائِهِمْ بَرْزَخٌ إِلى‌ يَوْمِ يُبْعَثُونَ‌- المؤمنون ١٠٠) ناظر باين حقيقت است باينكه عالم برزخ آنچنان بر افراد بشر احاطه خواهد داشت و شئون وجودى آنان را فرا خواهد گرفت و همه را بدان نشئه سوق خواهد داد.

و آيه كريمه‌ وَ لَهُمْ رِزْقُهُمْ فِيها بُكْرَةً وَ عَشِيًّا- مريم ٦٢ شاهد آنست كه براساس تحول و صبح و شام و افزايش نعمت و شدت و ازديادى رحمت خواهد بود و براساس تجدد فيوضات گوناگون و زياده بر تصور خواهد بود.

و كرام كاتبين كه همه شئون وجودى افراد بشر را از لحاظ عقيده و عمل و خلق ضبط مى‌نمايند در حقيقت در ذات فاعل مختار آن را ايجاد مى‌نمايند زيرا كرام كاتبين فرشتگان مقرب هستند و بر ملكوت شخص فاعل احاطه و آگهى دارند و آگهى آنان از عقيده و عمل و خلق و حركات از طريق انفعال و حصول صورت علمى و يا ارتسام و يا حلول نخواهد بود بلكه ناظر بر سيرت وجودى و شئون اعتقادى و حركات جوارحى فاعل مختار خواهند بود از نظر رابطه‌اى كه با ملكوت او خواهند داشت.

و مقام فرشتگان ارجمند و سمت آنان شهود و آگهى بر ملكوت بشر است كه بر آنان مأموريت و نظارت دارند و روان فاعل مختار را بصورت نيكو و نكوهيده فعل و اثر فاعل درمى‌آورند و كتابت فرشتگان بدان معنى است كه فعل و اثر جوارحى فاعل را سيرت و صورت روان او قرار ميدهند و بدين طريق روح و روان فاعل حركت نموده بلكه جوهر و حقيقت آن تحول خواهد يافت و هر لحظه نيز اين گونه حركت و تحول در روان فاعل مختار فرمانروا خواهد بود بعبارت ديگر فعل اختيارى كه برحسب ظاهر از اعضاء و جوارح و نيز از نيروى درونى و روانى و صدور حكم بصلاح عمل صادر مى‌شود و حركات روانى و جوارحى معرفى مى‌شود و سيرت آن برحسب آيه كريمه‌ وَ كُلَّ إِنسانٍ أَلْزَمْناهُ طائِرَهُ فِي عُنُقِهِ وَ نُخْرِجُ لَهُ يَوْمَ الْقِيامَةِ كِتاباً يَلْقاهُ مَنْشُوراً حركت روانى‌